Hedîsa bihuşt di bin piyên dayikan de ye
Fetwayen Kurdi > Fetwayên Nivîskî > Hedîs Tarih: 20 Ocak 2016

Pirs: Hedîsa bihuşt di bin piyên dayikan de ye, ma hedîseke mezwû‘ ango derew e?

Bersiv: Li gorî vegotina Mu‘awiye kurê Cehîme; Cehîme (x.j.q) tê hizûra Pêxember (s.a.w) û jê re dibêje: “Ey Qasidê Xwedê! Ez dixwazim beşdarî xezwê/cengê bibim, hatime ku di vê meseleyê bi we re bişêwirim.” Qasidê Xwedê jê dipirse: “Ma dayika te heye?” Gava ku dibêje “Erê heye.” Ew wiha kerem dike: “Wê gavê jê meqete. Lewra bihuşt di bin piyên wê de ye.”[1]

Herwekî ku tê dîtin hedîs di Kutubê Sitte[2] de dibore. Lê belê ji alimên hedîsê Hakim diyar dike ku ev hedîs, mudterib e.[3]

Hedîs, herçiqas ji aliyê senedê ve zeîf be jî lê xuya dike ku mena vê rast/sehîh e. Lewra dema em li Qur’anê dinihêrin em dibînin ku di gelek ayetan de piştî baweriya bi Xwedê Teala, kirina qenciyê bi dê-bav hatiye fermankirin. Ji ber vê yekê rêya ku diçe bihiştê, di ber wan re derbas dibe.

*Hedîsa Mudterib: Hedîsa ji aliyê yekî yan çend kesan ve hatibe ragihandin û di metin an jî di seneda wê de hin cudahitî hebin ku di navbera wan de îmkana cem’ û telîfê tune be.



[1] Nesaî, Cihad, 12.

[2] Kutubê Sitte: Bi mena Şeş Berhemên Sereke yên hedîsê ye.

[3] Bnh. Îsmaîl kurê Muhemmed el-‘Eclûnî, Keşfu’l-Xefa, çapa 3’mîn, Beyrût 1988, I, 335, jimara hedîsê: 1078.

Facebook'ta PaylaşTwitter'da Paylaş
Bu Kategorideki Diğer Yazılar:
Sıra     Başlık Tarih    Okunma    
1 Ma hedîsa “Kesê nîşangêriyê hîn bibe û biterikîne, ne ji me ye” sehîh e? 29.09.15 871
2 Gotina “ez kurê du qurbaniyan im”, gelo hedîs e? 21.01.16 784
3 Ma gotina “Saetek bi tefekkur, ji îbadeta sunet ya salekê bi xêrtir e” hedîs e? 30.03.16 732
4 Ma hedîsa “Roja qiyametê ez ê berî her kesî têkevim bihuştê” sehîh e? 27.04.16 732
5 Ma gotina “Quretiya li hemberî quretiyê sedeqe ye” hedîs e? 30.09.15 889
6 Ma limêj servekirî tê kirin? 25.01.16 794
7 Ma hedîsa “Xewa kesên alim, ji îbadeta nezanan bi xêrtir e” sehîh e? 31.03.16 751
8 Ma divê em hedîsa “Ê ku bi pîreka xwe re herî rind tev digere, ez im” çawa fêhm bikin? 01.10.16 477
9 Ma “Di hezkirina xwe de bi endaz be, di buxza xwe de bi endaz be”, hedîs e? 05.10.15 847
10 Hedîsa di heqê bîata bi îmamê zeman re 27.01.16 820
11 Ma hedîsa di heqê girtina faîzê li darulherbê sehîh e? 01.04.16 732
12 Ma hedîsa “Xêr di pereyên ku bo çêkirina avahiyê tên xerckirin, tune ye” sehîh e? 13.10.15 893
13 Ma hedîsa “di demên zor de alîkariyê ji miriyan bixwazin”, sehîh e? 28.01.16 838
14 Ma Îmam Nesaî, alimekî hedîsê yê pêbawer e? 04.04.16 699
15 Hedîsa “‘Eşereyê Mubeşşer”, divê çawa bê fêhmkirin? 19.10.15 896
16 Ma di derbarê hezkirina ji Pêxember tu hedîsek heye? 08.02.16 702
17 Kitêba ‘Eclûnî ya bi navê Keşfu’l-Xefa, ma çavkaniyeke ewle ye? 05.04.16 701
18 Ma Pêxemberê me di bihuştê de dê bi diya me Meryem re bizewice? 20.10.15 944
19 Li gorî hedîsan, mirovê herî qenc kî ye? 11.02.16 825
20 Gotina “Li ser miriyên xwe sûreyê Yasînê bixwînin.”, ma hedîsa Pêxember e? 07.04.16 801
21 Hukmê ‘emelkirina bi hedîsa zeîf çi ye? 02.09.15 824
22 Hedîsa qudsî çi ye? 23.10.15 928
23 Ma rast e ku di her sed salî de mucedidek tê? 12.02.16 776
24 Ma hedîsa “Receb meha Xwedê ye, Şe‘ban meha min e, Remezan jî meha ummeta min e” sehîh e? 08.04.16 711
25 Ma çend hedîs ji Pêxemberê me hatine ragihandin? 03.09.15 809
26 Ma razana ber êvarê, bi zirar e? 26.10.15 966
27 Ma hedîseke wiha “Kesê ji Xwedê sebrê bixwaze, wî bela xwestiye” heye? 26.02.16 798
28 Ma Xwedê Teala, şêwirmendên şelaf museletî ser rêvebirên ku ji wan hez nake, dike? 11.04.16 795
29 Ma însanan bi kîjan mebestan hedîs lêanîne? 07.09.15 779
30 Hûn dikarin hedîsa “cihê xeflet lê hatiye serê meriv biguherînin”, rave bikin? 27.10.15 939
31 Ma gotina “Limêj, mîraca kesê bawermend e” hedîs e? 08.03.16 728
32 Ma kesên li kilamên stranbêjên jin guh bidêrin, dê paxir bê berdan guhê wan? 13.04.16 770
33 Hûn dikarin di heqê berhemên ku hedîsên mewzû‘ berhev kirine, agahiyan bidin? 08.09.15 838
34 Ma hemî pêxemberan şivantî kirine? 08.11.15 911
35 Di heqê hedîsa divê zava piyên bûkê bişû 09.03.16 839
36 Ma hedîsa “Kesê suneta min îhya bike, xêra sed şehîdî jê re heye” sehîh e? 14.04.16 691
37 Li gorî Ebû Henîfe, di Kutubê Sitte de tu hedîsên li dijî Qur’anê ne, hene? 09.09.15 902
38 Gelo hedîsa kenza mexfî (gencîneya veşartî), sehîh e? 28.12.15 875
39 Ma gotina “Em ji cîhada biçûk hatin bal ya mezin” hedîs e? 14.03.16 784
40 Ma hedîsek bi vî awayî “Ji ber sê tiştan ji Ereban hez bikin” heye? 18.04.16 712
41 Ma nusxeya destnivîsa Buxarî bi xwe heye, wenda ye, an nayê zanîn? 14.09.15 913
42 Hedîsa “Jiyana min û mirina min jî, ji we re bi xêr e”, sehîh e? 29.12.15 871
43 Ma ji bilî xanî, cil, nan û avê mafê însên di tu tiştekî din de tune ye? 15.03.16 843
44 Ma hedîsa “Ez hatime şandin da ku exlaqê xweş temam bikim” sehîh e? 19.04.16 824
45 Ma di Qur’anê de di derbarê zewaca pîrik û nevî de, tu hukim tune ye? 15.09.15 867
46 Ma dibe ku însan, bêhemdî ketibe şirkê? 30.12.15 855
47 Gotina “Ne di erd û asîmanan de, lê di dilê bendeyê xwe yê bawermend de bi cih dibim” hedîs e? 16.03.16 771
48 Ma di heqê hibekirina xêra sûreyê Îxlas de tu hedîsek heye? 20.04.16 721
49 Kesê di axirzeman de îbadetên hindik bike, ma dê xelas bibe? 17.09.15 901
50 Ma sedeqe temen dirêj dike? 18.01.16 855
51 Ma hedîsa “Wê hin derewîn derkevin û bibêjin ku dev ji hedîsê berde, li Qur’anê binêre.” sehîh e? 22.03.16 758
52 Ma gotina “Hezkirina welêt, ji îmanê ye” hedîs e? 22.04.16 759
53 Hedîsa “Zanayên umeta min, mîna pêxemberên Zaroyênîsrail in” 20.09.15 867
54 Meseleya Se‘lebe gelo rast e, an jî çîrok e? 19.01.16 819
55 Hedisa “Kesê çar rek‘et sunetên berî nîvro neke, mehdervaniya min nagihîjê” sehîh e? 28.03.16 768
56 Ma hedîsa kesê qurbanê serjê neke bila nêzî mizgefta me nebe, sehîh e? 25.04.16 745
57 Duayê Cewşenê ji aliyê ‘ilmê hedîsê ve, çawa tê nirxandin? 28.09.15 818
58 Hedîsa bihuşt di bin piyên dayikan de ye 20.01.16 849
59 Ma hedîsa “Temenê umeta min, 1.500 salî derbas nake.” sehîh e? 29.03.16 718
60 Ma di bara bikaranîna gopal de tu hedîsek heye? 26.04.16 687