Hedîsa bihuşt di bin piyên dayikan de ye
Fetwayen Kurdi > Fetwayên Nivîskî > Hedîs Tarih: 20 Ocak 2016

Pirs: Hedîsa bihuşt di bin piyên dayikan de ye, ma hedîseke mezwû‘ ango derew e?

Bersiv: Li gorî vegotina Mu‘awiye kurê Cehîme; Cehîme (x.j.q) tê hizûra Pêxember (s.a.w) û jê re dibêje: “Ey Qasidê Xwedê! Ez dixwazim beşdarî xezwê/cengê bibim, hatime ku di vê meseleyê bi we re bişêwirim.” Qasidê Xwedê jê dipirse: “Ma dayika te heye?” Gava ku dibêje “Erê heye.” Ew wiha kerem dike: “Wê gavê jê meqete. Lewra bihuşt di bin piyên wê de ye.”[1]

Herwekî ku tê dîtin hedîs di Kutubê Sitte[2] de dibore. Lê belê ji alimên hedîsê Hakim diyar dike ku ev hedîs, mudterib e.[3]

Hedîs, herçiqas ji aliyê senedê ve zeîf be jî lê xuya dike ku mena vê rast/sehîh e. Lewra dema em li Qur’anê dinihêrin em dibînin ku di gelek ayetan de piştî baweriya bi Xwedê Teala, kirina qenciyê bi dê-bav hatiye fermankirin. Ji ber vê yekê rêya ku diçe bihiştê, di ber wan re derbas dibe.

*Hedîsa Mudterib: Hedîsa ji aliyê yekî yan çend kesan ve hatibe ragihandin û di metin an jî di seneda wê de hin cudahitî hebin ku di navbera wan de îmkana cem’ û telîfê tune be.



[1] Nesaî, Cihad, 12.

[2] Kutubê Sitte: Bi mena Şeş Berhemên Sereke yên hedîsê ye.

[3] Bnh. Îsmaîl kurê Muhemmed el-‘Eclûnî, Keşfu’l-Xefa, çapa 3’mîn, Beyrût 1988, I, 335, jimara hedîsê: 1078.

Facebook'ta PaylaşTwitter'da Paylaş
Bu Kategorideki Diğer Yazılar:
Sıra     Başlık Tarih    Okunma    
1 Hedîsa “‘Eşereyê Mubeşşer”, divê çawa bê fêhmkirin? 19.10.15 1.042
2 Ma di derbarê hezkirina ji Pêxember tu hedîsek heye? 08.02.16 846
3 Kitêba ‘Eclûnî ya bi navê Keşfu’l-Xefa, ma çavkaniyeke ewle ye? 05.04.16 827
4 Ma Pêxemberê me di bihuştê de dê bi diya me Meryem re bizewice? 20.10.15 1.099
5 Li gorî hedîsan, mirovê herî qenc kî ye? 11.02.16 998
6 Gotina “Li ser miriyên xwe sûreyê Yasînê bixwînin.”, ma hedîsa Pêxember e? 07.04.16 961
7 Hukmê ‘emelkirina bi hedîsa zeîf çi ye? 02.09.15 951
8 Hedîsa qudsî çi ye? 23.10.15 1.082
9 Ma rast e ku di her sed salî de mucedidek tê? 12.02.16 916
10 Ma hedîsa “Receb meha Xwedê ye, Şe‘ban meha min e, Remezan jî meha ummeta min e” sehîh e? 08.04.16 839
11 Ma çend hedîs ji Pêxemberê me hatine ragihandin? 03.09.15 984
12 Ma razana ber êvarê, bi zirar e? 26.10.15 1.104
13 Ma hedîseke wiha “Kesê ji Xwedê sebrê bixwaze, wî bela xwestiye” heye? 26.02.16 916
14 Ma Xwedê Teala, şêwirmendên şelaf museletî ser rêvebirên ku ji wan hez nake, dike? 11.04.16 969
15 Ma însanan bi kîjan mebestan hedîs lêanîne? 07.09.15 896
16 Hûn dikarin hedîsa “cihê xeflet lê hatiye serê meriv biguherînin”, rave bikin? 27.10.15 1.062
17 Ma gotina “Limêj, mîraca kesê bawermend e” hedîs e? 08.03.16 874
18 Ma kesên li kilamên stranbêjên jin guh bidêrin, dê paxir bê berdan guhê wan? 13.04.16 903
19 Hûn dikarin di heqê berhemên ku hedîsên mewzû‘ berhev kirine, agahiyan bidin? 08.09.15 1.006
20 Ma hemî pêxemberan şivantî kirine? 08.11.15 1.050
21 Di heqê hedîsa divê zava piyên bûkê bişû 09.03.16 973
22 Ma hedîsa “Kesê suneta min îhya bike, xêra sed şehîdî jê re heye” sehîh e? 14.04.16 844
23 Li gorî Ebû Henîfe, di Kutubê Sitte de tu hedîsên li dijî Qur’anê ne, hene? 09.09.15 1.062
24 Gelo hedîsa kenza mexfî (gencîneya veşartî), sehîh e? 28.12.15 1.039
25 Ma gotina “Em ji cîhada biçûk hatin bal ya mezin” hedîs e? 14.03.16 958
26 Ma hedîsek bi vî awayî “Ji ber sê tiştan ji Ereban hez bikin” heye? 18.04.16 848
27 Ma nusxeya destnivîsa Buxarî bi xwe heye, wenda ye, an nayê zanîn? 14.09.15 1.057
28 Hedîsa “Jiyana min û mirina min jî, ji we re bi xêr e”, sehîh e? 29.12.15 1.034
29 Ma ji bilî xanî, cil, nan û avê mafê însên di tu tiştekî din de tune ye? 15.03.16 981
30 Ma hedîsa “Ez hatime şandin da ku exlaqê xweş temam bikim” sehîh e? 19.04.16 1.008
31 Ma di Qur’anê de di derbarê zewaca pîrik û nevî de, tu hukim tune ye? 15.09.15 1.031
32 Ma dibe ku însan, bêhemdî ketibe şirkê? 30.12.15 1.005
33 Gotina “Ne di erd û asîmanan de, lê di dilê bendeyê xwe yê bawermend de bi cih dibim” hedîs e? 16.03.16 928
34 Ma di heqê hibekirina xêra sûreyê Îxlas de tu hedîsek heye? 20.04.16 877
35 Kesê di axirzeman de îbadetên hindik bike, ma dê xelas bibe? 17.09.15 1.097
36 Ma sedeqe temen dirêj dike? 18.01.16 988
37 Ma hedîsa “Wê hin derewîn derkevin û bibêjin ku dev ji hedîsê berde, li Qur’anê binêre.” sehîh e? 22.03.16 919
38 Ma gotina “Hezkirina welêt, ji îmanê ye” hedîs e? 22.04.16 887
39 Hedîsa “Zanayên umeta min, mîna pêxemberên Zaroyênîsrail in” 20.09.15 1.001
40 Meseleya Se‘lebe gelo rast e, an jî çîrok e? 19.01.16 946
41 Hedisa “Kesê çar rek‘et sunetên berî nîvro neke, mehdervaniya min nagihîjê” sehîh e? 28.03.16 889
42 Ma hedîsa kesê qurbanê serjê neke bila nêzî mizgefta me nebe, sehîh e? 25.04.16 863
43 Duayê Cewşenê ji aliyê ‘ilmê hedîsê ve, çawa tê nirxandin? 28.09.15 949
44 Hedîsa bihuşt di bin piyên dayikan de ye 20.01.16 981
45 Ma hedîsa “Temenê umeta min, 1.500 salî derbas nake.” sehîh e? 29.03.16 854
46 Ma di bara bikaranîna gopal de tu hedîsek heye? 26.04.16 825
47 Ma hedîsa “Kesê nîşangêriyê hîn bibe û biterikîne, ne ji me ye” sehîh e? 29.09.15 1.006
48 Gotina “ez kurê du qurbaniyan im”, gelo hedîs e? 21.01.16 911
49 Ma gotina “Saetek bi tefekkur, ji îbadeta sunet ya salekê bi xêrtir e” hedîs e? 30.03.16 896
50 Ma hedîsa “Roja qiyametê ez ê berî her kesî têkevim bihuştê” sehîh e? 27.04.16 866
51 Ma gotina “Quretiya li hemberî quretiyê sedeqe ye” hedîs e? 30.09.15 1.063
52 Ma limêj servekirî tê kirin? 25.01.16 928
53 Ma hedîsa “Xewa kesên alim, ji îbadeta nezanan bi xêrtir e” sehîh e? 31.03.16 905
54 Ma divê em hedîsa “Ê ku bi pîreka xwe re herî rind tev digere, ez im” çawa fêhm bikin? 01.10.16 630
55 Ma “Di hezkirina xwe de bi endaz be, di buxza xwe de bi endaz be”, hedîs e? 05.10.15 988
56 Hedîsa di heqê bîata bi îmamê zeman re 27.01.16 976
57 Ma hedîsa di heqê girtina faîzê li darulherbê sehîh e? 01.04.16 894
58 Ma hedîsa “Xêr di pereyên ku bo çêkirina avahiyê tên xerckirin, tune ye” sehîh e? 13.10.15 1.032
59 Ma hedîsa “di demên zor de alîkariyê ji miriyan bixwazin”, sehîh e? 28.01.16 975
60 Ma Îmam Nesaî, alimekî hedîsê yê pêbawer e? 04.04.16 851