Kesê bi deyndarî bimire, ma lazim e ku lêzimên wî, deynê wî bidin?
Fetwayen Kurdi > Deyn > Fetwayên Nivîskî Tarih: 22 Ocak 2014

Pirs: Mêrê min endezyarê avahiyan bû. Di encamê qezaya trafîkê de jiyana xwe ji dest da. Ji ber vê yekê hin projeyên wî yên nîvcî man. Ji hin muşteriyan bedêla karê xwe girtiye û xanî teslîmî wan nekiriye û hinên din jî xanî teslîmî wan kiriye, lê belê bedêla wan nestendiye. Hin deynên mêrê min ên beriya zewacê jî hebûn û piştî wefata wî ez jê agahdar bûn. Pirsa min ya yekem: Ji ber wefata wî tu mafê însanan di stûyê wî de heye yan an? Ya duyem: Ez agahdar bûm ku bavê mêrê min digel ku hal û wextê wî baş e jî dê reda mîratê bike. Ji aliyê dinî ve ew, bi helwesteke wiha ji dayina deyn rizgar dibin û ma mafekî wan î wiha heye yan na? Ya sêyem: Dema mêrê min li heyatê bû min hemî zêrên xwe dabûyê. Ji ber vê yêkê eger heqekî min li mêrê min mabe, divê ez çi bikim? Ez mamoste me, şayed ji niha heta teqawidê ez nîvê meaşê xwe jî di ber deynên mêrê xwe de bidim, dîsa jî deynên wî xelas nabin.

Bersiv: Bersiva pirsa we ya yekem: Bi mirinê, mêrê we ji deynên xwe xelas nabe. Mal û serweta wî ya heye dê di navbera deyndêrên wî de bê belavkirin. Mîna 100 lireyê deh kesan lê ye û malê wî yê mayî 50’î lire be, her yek dikare encax nîvê deynê xwe bistîne. Ji vê pê ve doza tiştekî din nayê kirin.

Bersiva pirsa we ya duyem: Tu kes ne mecbûr e ku deynê yekî din bide. Lewra deyn derbasî zimeta mîratxweran nabe. Bi vê sedemê, ne hûn û ne jî bavê wî, ji dayina deynên wî, ne berpirsyar in. Lê belê li gorî qanûna ku îro li Turkiyê dimeşe, eger hûn mîratê red nekin, deyn derbasî zimeta we dibe û divê ku hûn wan deynan bidin. Bi vî sedemî, mafê eqrebayên mêrê we heye ku reda mîratê bikin. Û her wiha hûn jî dikarin mîratê red bikin.

Bersiva pirsa we ya sêyem: Eger we hemî zêrên xwe diyarî mêrê xwe kiribe, tiştekî ku bê kirin tune ye. Na eger we bi deyn dabe, hûn jî dibin yekî ji wan deyndêran. Dema hûn heqê xwe lê helal bikin, ji deynê we xelas dibe û hûn dibin xwediyê xêra xwe.

Facebook'ta PaylaşTwitter'da Paylaş
Bu Kategorideki Diğer Yazılar:
Sıra     Başlık Tarih    Okunma    
1 Di nîkaha batil de ma divê ku meriv mehrê bide? 03.05.16 777
2 Niyeta rojiya remezanê kengî û çawa tê anîn? 08.06.16 782
3 Ma şeytan bêaqil e ku li ber Xwedê rabû? 19.07.16 801
4 Ma meaşê ku karmend ji dewletê digirin helal e? 12.08.16 758
5 Ziyareta qebran divê çawa be? 27.09.16 747
6 Ma pîrek dikare li gorî dilê xwe di malê xwe de teseruf bike? 27.10.16 568
7 Ma çiqas rast e ku mirov ji miriyan alîkariyê bixwaze? 21.11.16 624
8 Ma mirov dikare tesbît bike ka leyletul-qedr di kîjan şevê de ye? 29.12.16 756
9 Ma bûyera mîracê di Qur’anê de dibore? Rastiya vê yekê çi ye? 10.02.17 743
10 Derfeta ku ez li kargehê nimêj bikim tuneye ma divê ez çi bikim? 09.03.17 542
11 Rewşa misilmanê ku mafê yekî xeyrimuslim xwaribe dê çawa be? 09.05.17 457
12 Tedawiya lavman rojiyê betal dike? 19.06.17 497
13 Ma rojname dikare xwendevanên xwe bi rêya kuponan bibe ‘umreyê? 09.08.17 404
14 Ayeta “Ji tiştên ku dema werin aşkerekirin dê we xemgîn bikin, pirs mekin” divê çawa were fêhmkirin? 26.09.17 384
15 Ji bo dersên Qur’anê yên li dibistanê ma divê ku mirov bi desmêj be? 31.10.17 347
16 Gelo bêjeya “kitab” a ku di Qur’anê de derbas dibe bi çi wateyê ye? 06.12.17 279
17 Ma Xwedê Teala berê erd an jî asîman afirandiye? 15.01.18 289
18 Yekî Henefî dikare li pey yekî Şafi‘î nimêj bike? 16.02.18 265
19 Mêr mir. Mîrata wî dê di navbera dayik, kurek û sê keçên wî de çawa bê parvekirin? 14.03.18 165
20 Ma di mîratê de her dem para mêran ji ya jinan pirtir e? 17.04.18 78
21 Mêr mir. Hevser, kurek û sê keç man. Mîrat dê çawa were teqsîmkirin? 14.05.18 51
22 Ma tedawiya bi rêya hiperbarikê rojiyê dişkîne? 30.05.18 80
23 Ma di desmêjê de şûştina hundirê çavan jî ferz e? 17.01.14 1.436
24 Ava spî ya ku ji pîrekan tê, gelo desmêjê dişikîne yan na? 18.01.14 1.399
25 Di rojên cejnê de ma divê meriv biçe serdana kê? 19.01.14 1.150
26 Firotina malekî bi bihayê nû durist e yan na? 21.01.14 1.217
27 Kirîn û firotina di dema limêja înê de, li ser înternetê gelo helal e yan na? 21.01.14 1.181
28 Ma bikaranîna kevirên bi şîfa, guneh e? 22.01.14 950
29 Pîreka ku hatiye berdan, kengî dikare bi yekî din re bizewice? 24.01.14 1.162
30 Ma li gorî Qur’anê, berdana bi şert durist e yan na? 24.01.14 1.110
31 Ma ji bo betalkirina sêhrê divê meriv çi bike? 03.02.14 1.324
32 Ma pîrek jî dikarin beşdarî limêja cenaze bibin? 03.02.14 1.208
33 Ma Pêxember (s.a.w) destê kesê diz jêkiriye? 04.02.14 1.394
34 Gelo zanyar çima hebûna cinan qebûl nakin? 06.02.14 1.204
35 Hukmê girêdana lûleyên malzarokê çi ye? 06.02.14 1.057
36 Gelo tu hewcedarî bi ezana ku beriya xutba înê tê xwendin heye? 10.02.14 1.156
37 Ma pîrek roja înê, limêja xwe ya nîvro kengî dikarin bikin? 10.02.14 1.118
38 Hukmê duakirina bi hev re di Îslamê de çi ye? 11.02.14 2.080
39 Ma di Qur’anê di derbarê çêbûna bi qusûr de, tu agahî hene? 13.02.14 1.058
40 Ma zewac di Îslamê de ferz e? 19.02.14 1.312
41 Gelo mexduriyeta pîreka ku ne bi rêya resmî tê berdan, dê çawa were telafîkirin? 19.02.14 1.300
42 Di kîjan rewşan de divê meriv nîkaha xwe nû bike? 19.02.14 1.263
43 Gelo mafê berdana pîreka şeva gerdekê kifş bibe ku ne bakir e, heye? 19.02.14 1.267
44 Jina ku peywirên xwe yên jinantiyê nayîne cih, ma mêrê wê dikare pê re îxanetê bike? 19.02.14 1.329
45 Meriv dikare deynê bavê xwe yê krêdiyê bi kara ji faîzê bide? 23.08.14 1.155
46 Kesê mecbûrî faîzê dibe, gelo di guneh de dibe mîna yê ku faîzê dixwe? 23.08.14 1.199
47 Teqawidiya ferdî çi ye? 23.08.14 1.210
48 Ma têgehên mîna wacib, mekrûh, musteheb çawa pêk hatine? 18.11.14 938
49 Eger her kes bikaribe xwe bigihîne hikmetê, wê demê ma çi hewcedarî bi pêxemberan dimîne? 18.11.14 984
50 Ma fitre bi rêya wekaletê tê dayin? 15.12.14 886
51 Ma meriv dikare beşdarî merasîma cenazeyê kesên xeyrimislim bibe? 12.01.15 907
52 Bêjeya “celabîb”ê, ma bi mena çarşevê ye? 06.02.15 1.104
53 Ma durist e ku meriv di saloneke ku mêr û jin tevlîhev in werzişê bike? 07.03.15 1.105
54 Pîrek dikarin servekirî tizbiyê bikişînin? 31.03.15 1.109
55 Kesê ku niyeta hecê kiribe, lê derfeta çûyinê nedîtibe? 20.04.15 938
56 Pîreka ku di heyza de be, gelo dikare Ke‘beyê tewaf bike? 19.05.15 944
57 Di xuslê de ma divê ku pîrek guliyên xwe vekin? 14.06.15 921
58 Gelo ji mêr û jinê divê kîjan berê xusla xwe rake? 02.07.15 924
59 Ma nîkaha pîreka di kirasa de tê birîn? 26.08.15 944
60 Ma gotina “Quretiya li hemberî quretiyê sedeqe ye” hedîs e? 30.09.15 1.063
61 Ma çilê zarokan heye? 02.12.15 878
62 Gotina “ez kurê du qurbaniyan im”, gelo hedîs e? 21.01.16 911
63 Gelo şertên pêwîst bo nîkaha dînî, çi ne? 01.03.16 899
64 Ma hedîsa di heqê girtina faîzê li darulherbê sehîh e? 01.04.16 895
65 Ma nîkaha bê haya malbatê hatibe birîn, sehîh e/durust e? 04.05.16 775
66 Di rojiya sunnet de, herî dereng heta kengî niyet tê anîn? 09.06.16 846
67 Şeytan çima bû kafir? 20.07.16 775
68 Ji bo memûrtiya dewletê gelo caiz e ku mirov torpîlê bike? 15.08.16 750
69 Ma divê em hedîsa “Ê ku bi pîreka xwe re herî rind tev digere, ez im” çawa fêhm bikin? 01.10.16 630
70 Ma mirov dikare di meha Remezanê de mahra xwe bibire? 28.10.16 660
71 Ma di Qur’anê de mijara ezabê gorê dibore? 22.11.16 712
72 Ma pîrek dikare bi tena serê xwe derkeve rêwîtiyê? 30.12.16 665
73 Ma pênc wext nimêj di şeva Mîracê de ferz bû? 13.02.17 545
74 Nimêjên ku min nekirine ma ez dikarim êvarî li malê bikim? 14.03.17 599
75 Heke ez têkevim azmûnê û heman fakulteyê careke din kar bikim ma ev dibe xwarina mafê ‘îbadan? 16.05.17 448
76 Çilkên çav, guh û bêvilê rojiyê betal dikin? 21.06.17 471
77 Ma amadekirina projeyan bo belavbûna lîstika “İdda”yê caiz e? 10.08.17 424
78 Nuzûla Qur’anê bi zimanê ‘Erebî gelo dibe asteng ji bo cîhanîbûna wê? 02.10.17 314
79 Ma hilgirtina Qur’anê di binê navikê re qedexe ye? 01.11.17 332
80 Ma di Qur’ana Pîroz de helbestên serdema cahiliyeyê hene? 07.12.17 368
81 Ma di navbera ayetên 109-110an ji E‘raf û ayetên 34-35an ji Şu‘era tu nakokî heye? 16.01.18 252
82 Ma ayeta 100an ji sûreyê Ali Îmran terefgiriya mezheban qedexe dike? 19.02.18 211
83 Mêr mir. Jinek û çar keçên wî hene. Mîrata wî dê çawa bê belavkirin? 15.03.18 169
84 Ma dayik dikare ji mîrata zarokên xwe yên sêwî îstifade bike? 18.04.18 88
85 Mêr mir. Hevser, keçek û du lawên wî man. Mîrat dê çawa bê teqsîmkirin? 15.05.18 54
86 Kefaretê rojiyê di kîjan rewşan de tê dayin? 31.05.18 92
87 Ma mesihkirina serî di desmêjê de çawa tê kirin? 17.01.14 1.328
88 Duayê desmêjê, çawa tê kirin? 18.01.14 1.432
89 Hukmê xeberdana pîrekê bi zilamên biyanî re çi ye? 19.01.14 1.175
90 Dema meriv tiştekî bifiroşe, gelo bihayê wê demê yan jî malê hatiye firotin tê îtibarkirin? 21.01.14 1.198
91 Ma di wextê limêja înê de kirîna tiştekî ji kantîna dibistanê caiz e? 21.01.14 1.112
92 Ma caiz e ku meriv bi peretî deyn bide û bi dolar an jî zêrîtî deynê xwe bistîne? 22.01.14 2.282
93 Gelo hikmetê pîreka ku hatiye berdan sê paqijiyan disekine çi ye? 24.01.14 1.168
94 Berdana di gava hêrsbûnê de, gelo pêk tê yan na? 24.01.14 1.260
95 Ji bo xelasiya ji bandora sêhrê divê meriv çi bike? 03.02.14 1.162
96 Piştî definkirinê, ma pêwist e ku telqîn jî were xwendin? 03.02.14 1.257
97 Cezayê vexwarina meyê çi ye? 04.02.14 1.292
98 Ma vampîr hene? 06.02.14 1.423
99 Da ku zarok çênebin, ma bikaranîna sîstema “vazektomi”yê caiz e? 06.02.14 1.134
100 Ma limêja înê çend qam e? 10.02.14 1.165