Kesê bi deyndarî bimire, ma lazim e ku lêzimên wî, deynê wî bidin?
Fetwayen Kurdi > Deyn > Fetwayên Nivîskî Tarih: 22 Ocak 2014

Pirs: Mêrê min endezyarê avahiyan bû. Di encamê qezaya trafîkê de jiyana xwe ji dest da. Ji ber vê yekê hin projeyên wî yên nîvcî man. Ji hin muşteriyan bedêla karê xwe girtiye û xanî teslîmî wan nekiriye û hinên din jî xanî teslîmî wan kiriye, lê belê bedêla wan nestendiye. Hin deynên mêrê min ên beriya zewacê jî hebûn û piştî wefata wî ez jê agahdar bûn. Pirsa min ya yekem: Ji ber wefata wî tu mafê însanan di stûyê wî de heye yan an? Ya duyem: Ez agahdar bûm ku bavê mêrê min digel ku hal û wextê wî baş e jî dê reda mîratê bike. Ji aliyê dinî ve ew, bi helwesteke wiha ji dayina deyn rizgar dibin û ma mafekî wan î wiha heye yan na? Ya sêyem: Dema mêrê min li heyatê bû min hemî zêrên xwe dabûyê. Ji ber vê yêkê eger heqekî min li mêrê min mabe, divê ez çi bikim? Ez mamoste me, şayed ji niha heta teqawidê ez nîvê meaşê xwe jî di ber deynên mêrê xwe de bidim, dîsa jî deynên wî xelas nabin.

Bersiv: Bersiva pirsa we ya yekem: Bi mirinê, mêrê we ji deynên xwe xelas nabe. Mal û serweta wî ya heye dê di navbera deyndêrên wî de bê belavkirin. Mîna 100 lireyê deh kesan lê ye û malê wî yê mayî 50’î lire be, her yek dikare encax nîvê deynê xwe bistîne. Ji vê pê ve doza tiştekî din nayê kirin.

Bersiva pirsa we ya duyem: Tu kes ne mecbûr e ku deynê yekî din bide. Lewra deyn derbasî zimeta mîratxweran nabe. Bi vê sedemê, ne hûn û ne jî bavê wî, ji dayina deynên wî, ne berpirsyar in. Lê belê li gorî qanûna ku îro li Turkiyê dimeşe, eger hûn mîratê red nekin, deyn derbasî zimeta we dibe û divê ku hûn wan deynan bidin. Bi vî sedemî, mafê eqrebayên mêrê we heye ku reda mîratê bikin. Û her wiha hûn jî dikarin mîratê red bikin.

Bersiva pirsa we ya sêyem: Eger we hemî zêrên xwe diyarî mêrê xwe kiribe, tiştekî ku bê kirin tune ye. Na eger we bi deyn dabe, hûn jî dibin yekî ji wan deyndêran. Dema hûn heqê xwe lê helal bikin, ji deynê we xelas dibe û hûn dibin xwediyê xêra xwe.

Facebook'ta PaylaşTwitter'da Paylaş
Bu Kategorideki Diğer Yazılar:
Sıra     Başlık Tarih    Okunma    
1 Ma di Qur’anê de di derbarê zewaca pîrik û nevî de, tu hukim tune ye? 15.09.15 808
2 Hûn dikarin hedîsa “cihê xeflet lê hatiye serê meriv biguherînin”, rave bikin? 27.10.15 895
3 Hedîsa “Jiyana min û mirina min jî, ji we re bi xêr e”, sehîh e? 29.12.15 814
4 Ma ruhê Hz. Îsa yan jî bedena wî hatiye bilindkirin? 22.02.16 670
5 Ma hedîsa “Wê hin derewîn derkevin û bibêjin ku dev ji hedîsê berde, li Qur’anê binêre.” sehîh e? 22.03.16 699
6 Ma gotina “Hezkirina welêt, ji îmanê ye” hedîs e? 22.04.16 706
7 Haşa, ma qudreta Xwedê ya afirandina kevirekî ku nikaribe hilgire heye? 01.06.16 555
8 Nexweşên şekir, tansiyon, migren û hwd. ma divê ku rojiyê bigirin? 27.06.16 631
9 Hûn dikarin di mijara ku xêr û şer ji Xwedê ye, me agahdar bikin? 03.08.16 627
10 Ma gotina “kesê dînê xwe biguherîne bikujin”, rast e? 19.09.16 598
11 Ma mirov dikare bi mebesta zewacê bi salan bi yekê re hevaltiyê bike? 19.10.16 473
12 Piştî salekê em ê bizewicin. Ma em dikarin nîkaha xwe bi dizî bibirin? 14.11.16 508
13 Ma mirî li benda kesên ku tên ziyareta wan in? 20.12.16 530
14 Ma Hezretî Ebû Bekir û ‘Umer li kesên ku di meha Recebê de rojî digirtin hêrs dibûn? 24.01.17 438
15 Ma tu îbadeteke ku xasî bi meha Muherremê be heye? 28.02.17 317
16 Lihevhelalkirin çawa pêk tê? 02.05.17 351
17 Ma bikaranîna dermanên inhalasyonê rojiyê dişkîne? 12.06.17 271
18 Dayîna diyariyan bi rêya pişkê dibe qumar an na? 31.07.17 233
19 Ma mebest ji bêjeya “ruhban” ya ku di Qur’anê de dibore de kî ne? 07.09.17 182
20 Ma hîkmeta ku digel Qur’anê ji Resûlullah re hatiye hinartin çi ye? 23.10.17 124
21 Hûn di karin ji sûreyê Fatihe ayeta “em bi tenê ji Te arîkariyê dixwazin” rave bikin? 28.11.17 93
22 Ma Qur’ana Pîroz di 23 salan an jî bi tenê di mehekê de hatiye hinartin? 04.01.18 75
23 Ma xew û baberdan desmêjê dişikînin? 17.01.14 1.074
24 Di desmêjê de îstibra çawa tê kirin? 18.01.14 1.055
25 Gelo mirov dikare li ba dê-bavê xwe, ji zarokên xwe hez bike? 19.01.14 771
26 Gelo di karkirinê de, tu sînorekî diyar heye yan na? 21.01.14 996
27 Ma stendina kuponan caiz e? 21.01.14 1.007
28 Eger meriv bibe hemwelatiyê Dewletên Ewrûpa, rast e ku meriv ji dîn derdikev? 22.01.14 889
29 Dema şahid tune bin, gelo telaq pêk tê yan na? 24.01.14 981
30 Gelo mehr ji pîreka ku berî zîfafê hatibe berdan re heye? 24.01.14 845
31 Ma vekirina cihên mehrem tu bandorê li nîkaha pîrekê dike? 24.01.14 988
32 Gelo çima goştê hin însanên mirî, narize? 03.02.14 1.085
33 Ma dibe ku gotina “sed daran” di mijara cezayê zinayê de sembolîk be? 04.02.14 1.042
34 Ma Elmanya daru’l-herb e û pîrekên wan jî dikevin bin hukmê qerwaşan? 06.02.14 1.056
35 Ma guneh e ku mirov livên jina xwe ramûse? 06.02.14 865
36 Zilam, dema şîrê pîreka xwe vexwe ma eqrebatî di navbera wan de çêdibe? 06.02.14 874
37 Ma roja înê dema xutbe tê xwendin, limêjên sunet tên kirin? 10.02.14 904
38 Ma di dua de divê meriv herdu destên xwe bide ber hev an ji hev veqetîne? 11.02.14 1.018
39 Li gorî Îslamê daweteke munasib divê çawa bê kirin? 13.02.14 986
40 Herçiqas zor û zehmet bû jî, êdî min dev ji gaytiyê berda? 13.02.14 903
41 Ma lixwekirina bûkanê guneh e? 19.02.14 1.027
42 Kurê xal û keça metê dikarin bi hev re bizewicin? 19.02.14 1.028
43 Ên ku bi sedem xwezûrantiyê ebediyen meriv nikare bi wan re bizewice kî ne? 19.02.14 1.156
44 Ma ez mecbûr im ku li xwesûya xwe binihêrim? 19.02.14 1.019
45 Ma gunehê kesê faîzê dide û yê distîne, mîna hev e? 23.08.14 985
46 Hukmê ku meriv ji bo yekî krêdiyê bikişîne çi ye? 23.08.14 972
47 Bê ku ez têkevim faîzê, ez çawa dikarim wesayitekê bikirim? 23.08.14 2.381
48 Ji aliyê Îslamî ve gelo di navbera fetwa û teqwayê de tu ferq heye? 29.08.14 1.098
49 Da ku meriv Qur’anê baştir fêhm bike, ma ilmê mentiqê ji meriv dibe alîkar? 18.11.14 722
50 Dema em fitrê derdixin, divê em wê çawa hesab bikin? 02.12.14 801
51 Cihûyê ku dixwaze bibe Misliman, ma divê pêşî bibe Fileh? 03.01.15 820
52 Hukmê lixwekirina bûkanê çi ye? 30.01.15 1.016
53 Gelo hukmê razana digel zarokên xwe yên balix re çi ye? 26.02.15 1.016
54 Gelo keçik dikare li cem zirbirayên xwe serê xwe veke? 26.03.15 932
55 Meriv dikare kincên di dema cenabetê de piştî rakirina xuslê dîsa lixwe bike? 15.04.15 824
56 Gotina “hec li ber deriyê meriv e”, tê çi wateyê? 05.05.15 780
57 Ez nexweş im. Heta ji nexweşiya xwe baş bibim ma ez dikarim xwe neşûm? 03.06.15 757
58 Ma divê meriv çend gavan bimeşe û piştre xusla xwe rake? 28.06.15 704
59 Ma dîn jî xusla xwe radikin? 14.07.15 836
60 Kesê di axirzeman de îbadetên hindik bike, ma dê xelas bibe? 17.09.15 825
61 Nerîna li wêneyê mirî ma ezab dide mirî? 02.11.15 778
62 Ma dibe ku însan, bêhemdî ketibe şirkê? 30.12.15 797
63 Ma Hz. Îsa di zarokantiya xwe de bûbû pêxember? 23.02.16 674
64 Hedisa “Kesê çar rek‘et sunetên berî nîvro neke, mehdervaniya min nagihîjê” sehîh e? 28.03.16 722
65 Ma hedîsa kesê qurbanê serjê neke bila nêzî mizgefta me nebe, sehîh e? 25.04.16 701
66 Ma gunehê şirkê bi tu awayî nayê bexşandn? 02.06.16 690
67 Kesên ku êşa serî dikişînin gelo dikarin rojiyê bigirin? 28.06.16 566
68 Ma bikaranîna bêjeya “reb”, “seyyid” û “mewlana” ji bo însanan durist e? 04.08.16 562
69 Ma Pêxember, serokê durûyan Ebdullah kurê Ubey çima neda kuştin? 20.09.16 568
70 Ma bav dikare ji dêla keça xwe mahrê qebûl bike? 20.10.16 510
71 Kesê nîkaha dînî dibire ma şert e ku seyda be? 15.11.16 463
72 Heke pîşeyê me doktorî be, ma divê ku em bixebitin da ku em bibin bijîşkê herî baş? 21.12.16 442
73 Ma di şeva Beratê çiqas însan tên bexşandin? 25.01.17 451
74 Ma tu îbadeteke u xasî bi meha Seferê be heye? 01.03.17 352
75 Ma ez dikarim mafê xwe ji dil helal nekim? 03.05.17 380
76 Dayina xwînê rojiyê betal dike? 13.06.17 292
77 Diravên ku di iddiayê de ji min çûne heke qezenc bikim, dikarim bikar bînim? 01.08.17 218
78 Ma mebest ji “ehbar”ê ya ku di Qur’anê de derbas dibe kî ne? 08.09.17 192
79 Di navbera ayeta 30an ji sûreyê E‘raf û ayeta 17an ji sûreyê Tewbe têkiliyek çawa heye? 24.10.17 109
80 Ma Xwedê Teala dixwaze ku mirovan ji rê derxe? 29.11.17 89
81 Ma duayên di Qur’anê de gotinên Xwedê ne? 05.01.18 63
82 Ji bo destdana Qur’anê ma divê ku meriv bi desmêj be? 17.01.14 1.028
83 Di mezhebê Henefî de, mesihkirina li ser goreyan çawa tê kirin? 18.01.14 1.127
84 Tiştên ji zarokan re tên diyarîkirin, bav an jî welî dikare tê de teseruf bike? 19.01.14 791
85 Gelo rast e ku Ebû Henîfe, di ticaretê de ji bo karkirinê sînorek daniye? 21.01.14 981
86 Ma divê ku meriv hemî taybetmendiyên mal ji bikir re bibêje? 21.01.14 955
87 Hukmê dayina ruşwetê li welatên xeyrimislim çi ye? 22.01.14 846
88 Ma di berdanê de şahid, di dema telaq yan dema tefrîqê de tên girtin? 24.01.14 1.059
89 Berdana berî zîfafê 24.01.14 1.078
90 Eger mêr angaşt bike ku pîreka wî zina kiriye, divê çi bike? 24.01.14 1.041
91 Hukmê limêja li ser zarokên ji ber diya xwe çûne yan jî nîvcî çêbûne û mirine çi ye? 03.02.14 1.040
92 Di huqûqa Îslamê de cezayê tecawuzkirinê çi ye? 04.02.14 1.032
93 Di êrîşbirina li ser Lîbyayê, divê helwesta kesê Misliman çawa bûna? 06.02.14 1.101
94 Hukmê nêzîkatiye bi bal pîrekê ve bi rêya “oral” ji dev çi ye? 06.02.14 957
95 Pîreka ku xwînmeha wê diqede, bê ku serê xwe bişû dikare bi zilamê re rakeve? 06.02.14 905
96 Seqetên ku beşdarî limêja înê dibin gelo ferza wê ji stûyê wan derdikeve? 10.02.14 912
97 Di hin duayan de gelo çima meriv berê destên xwe dide jêr? 11.02.14 1.077
98 Hukmê lêxistina daholê di dawetan de çi ye? 13.02.14 1.082
99 Ez çawa dikarim dev ji hevzayendiyê berdim? 13.02.14 901
100 Ma durist e ku nîkaha dînî bê xebera malbatê were birîn? 19.02.14 1.035