Kesê bi deyndarî bimire, ma lazim e ku lêzimên wî, deynê wî bidin?
Fetwayen Kurdi > Deyn > Fetwayên Nivîskî Tarih: 22 Ocak 2014

Pirs: Mêrê min endezyarê avahiyan bû. Di encamê qezaya trafîkê de jiyana xwe ji dest da. Ji ber vê yekê hin projeyên wî yên nîvcî man. Ji hin muşteriyan bedêla karê xwe girtiye û xanî teslîmî wan nekiriye û hinên din jî xanî teslîmî wan kiriye, lê belê bedêla wan nestendiye. Hin deynên mêrê min ên beriya zewacê jî hebûn û piştî wefata wî ez jê agahdar bûn. Pirsa min ya yekem: Ji ber wefata wî tu mafê însanan di stûyê wî de heye yan an? Ya duyem: Ez agahdar bûm ku bavê mêrê min digel ku hal û wextê wî baş e jî dê reda mîratê bike. Ji aliyê dinî ve ew, bi helwesteke wiha ji dayina deyn rizgar dibin û ma mafekî wan î wiha heye yan na? Ya sêyem: Dema mêrê min li heyatê bû min hemî zêrên xwe dabûyê. Ji ber vê yêkê eger heqekî min li mêrê min mabe, divê ez çi bikim? Ez mamoste me, şayed ji niha heta teqawidê ez nîvê meaşê xwe jî di ber deynên mêrê xwe de bidim, dîsa jî deynên wî xelas nabin.

Bersiv: Bersiva pirsa we ya yekem: Bi mirinê, mêrê we ji deynên xwe xelas nabe. Mal û serweta wî ya heye dê di navbera deyndêrên wî de bê belavkirin. Mîna 100 lireyê deh kesan lê ye û malê wî yê mayî 50’î lire be, her yek dikare encax nîvê deynê xwe bistîne. Ji vê pê ve doza tiştekî din nayê kirin.

Bersiva pirsa we ya duyem: Tu kes ne mecbûr e ku deynê yekî din bide. Lewra deyn derbasî zimeta mîratxweran nabe. Bi vê sedemê, ne hûn û ne jî bavê wî, ji dayina deynên wî, ne berpirsyar in. Lê belê li gorî qanûna ku îro li Turkiyê dimeşe, eger hûn mîratê red nekin, deyn derbasî zimeta we dibe û divê ku hûn wan deynan bidin. Bi vî sedemî, mafê eqrebayên mêrê we heye ku reda mîratê bikin. Û her wiha hûn jî dikarin mîratê red bikin.

Bersiva pirsa we ya sêyem: Eger we hemî zêrên xwe diyarî mêrê xwe kiribe, tiştekî ku bê kirin tune ye. Na eger we bi deyn dabe, hûn jî dibin yekî ji wan deyndêran. Dema hûn heqê xwe lê helal bikin, ji deynê we xelas dibe û hûn dibin xwediyê xêra xwe.

Facebook'ta PaylaşTwitter'da Paylaş
Bu Kategorideki Diğer Yazılar:
Sıra     Başlık Tarih    Okunma    
1 Hukmê mesihkirina paş stû çi ye? 17.01.14 915
2 Gelo bi desmêjekê, çend limêj tên kirin? 18.01.14 967
3 Meriv dikare têkilatiyên xwe ji eqrebayên xwe bibire? 19.01.14 869
4 Malê ku di destê me de ye, dema bihayê wê zêde bibe, ma divê em bi kîjan bihayî bifiroşin? 21.01.14 871
5 Hukmê malê ku bi rêya fermî nehatibe qeydkirin û bikir jî ew teslîm negirtibe, dê çawa be? 21.01.14 884
6 Gelo dermankirina bi rêya bioenerjiyê, mumkin e? 22.01.14 762
7 Mena bêjeya ‘idde çi ye? 24.01.14 917
8 Di kîjan halan de lazim e ku mêr, mehrê bide pîrekê? 24.01.14 950
9 Gunehê kesên sêhrê dikin û yên didin kirin çi ye? 03.02.14 899
10 Hukmê kirina limêja mirî piştî definkirinê li ser gorê çi ye? 03.02.14 902
11 Ma di umetên berê de jî destê dizan dihate jêkirin? 04.02.14 892
12 Gelo hemî nexweşiyên derûnî bi sedem cinan e? 06.02.14 897
13 Ma di dînê me de, munasebeta bi pîrekê re ji paş ve teqez hatiye heramkirin? 06.02.14 714
14 Li gorî mezheban ji bo limêja înê herî kêm divê çend kes hebin? 10.02.14 855
15 Ma helal e ku mirov di gava limêja înê de li ser înternetê karê kirîn û firotinê bike? 10.02.14 781
16 Ma rast e ku bêjeya “Amîn” ji Cihûyan derbasî çanda Misilmanan bûye? 11.02.14 922
17 Pereyê bi emanet dema telef bibe, dê kî wî pereyî bide? 13.02.14 997
18 Ma ji zirkur û zirkeçan re jî ji mîratê par heye? 13.02.14 1.037
19 Hukmê zêr û xişrên ku di dawet û nîkahê de tên diyarîkirin çi ye? 19.02.14 907
20 Ma divê meriv ji îfadeya “Telaq du car in”, çi fêhm bike? 19.02.14 915
21 Di dînê me de, cih û girîngiya bekaretê çi ye? 19.02.14 878
22 Kesê zewicandî dema pirsgirêkên wî yên cinsî hebin, gelo dikare bi yeka din re rabe û rûnê? 19.02.14 1.040
23 Da ku însan jê îstifade bikin, ma meriv dikare malê xwe têxe faîzê? 23.08.14 802
24 Dema banka krêdiyê dide, ma qey pereyan nafiroşe ango bazirganiyê nake? 23.08.14 808
25 Gelo caiz e ku meriv xeyrî menqûlên xwe bi kirê bide bankayan? 23.08.14 866
26 Heram çi ye û cureyên wê çi ne? 18.11.14 915
27 Tebyîna Pêxember ya Qur’anê ma ne ravekirina wê ye? 18.11.14 791
28 Ma sedeqeya fitrê divê ku ji cinsê xwarinan bê dayin? 03.12.14 644
29 Meriv dikare diyariyan bide yên xeyrimislim? 08.01.15 715
30 Hukmê lixwekirina çarşevê çi ye? 05.02.15 816
31 Pîrekeke misliman ma dikare werzişê bike? 06.03.15 817
32 Dagirtina diranan, ma dibe asteng bo rakirina xuslê? 29.03.15 648
33 Ma meriv niyeta hecê çawa tîne? 20.04.15 707
34 Ma delîla ferzbûna sekna li ‘Erefeyê çi ye? 11.05.15 753
35 Di rewşên ku em nikarin xwe bişûn de ma dibe em teyemum bigirin? 13.06.15 656
36 Pîraka ku dema cilê wê xelas bûbe û dîsa jî xwînê bibîne, dê çi bike? 02.07.15 552
37 Ma pîreka di xwînmehê de dikare bikeve mizgeftê? 25.08.15 657
38 Ma hedîsa “Kesê nîşangêriyê hîn bibe û biterikîne, ne ji me ye” sehîh e? 29.09.15 687
39 Pîreka bi hemil gava porê xwe kur bike, ma zarokê/a wê dê temenkin be? 01.12.15 598
40 Hedîsa bihuşt di bin piyên dayikan de ye 20.01.16 688
41 Hukmê nîkaha dînî çi ye? 29.02.16 558
42 Ma hedîsa “Xewa kesên alim, ji îbadeta nezanan bi xêrtir e” sehîh e? 31.03.16 574
43 Ma Xwedê Teala li ku ye? 02.05.16 509
44 Niyet çi ye? 07.06.16 519
45 Ma li gorî Qur’anê, kesên ku bi hebûna Xwedê bawer nakin, kafir in? 18.07.16 498
46 Ma caiz e ku meriv nîkaha xwe bi dizî bibire? 09.08.16 481
47 Ma armanca bingehîn ya dîn, rewişt e? 26.09.16 439
48 Ma mêr dikare mudaxeleyî pereyê jina xwe bike? 26.10.16 331
49 Ma mirov dikare bibêje: Ya Rebbî! Tu bi xatirê filankes… duayê min qebûl bike? 18.11.16 321
50 Ma di derbarê şevên qendîlê de ji îmamên mezheban tu fetwa hatine dayîn? 28.12.16 355
51 Ji bo jiyana dînî ma hewcedarî bi şevên qendîlê tuneye? 09.02.17 231
52 Madem piştî rabûna ji xewê jî tê kirin, ma em ê çima ji bo nimêja sibehê hişyar bibin? 08.03.17 246
53 Ma mirov dikare ava ku bi karebaya qaxaç hatiye germkirin desmêj bigre? 08.05.17 228
54 Rakirin an jî tedawiya diranan rojiyê betal dike? 16.06.17 144
55 Ma caiz e mirov ku ji qelsiyên sîstema iddiayê qezencê bi dest bixe? 07.08.17 94
56 Ma mijara zewacê di Qur’anê de çima digel dîlên cengê (cariyeyan) tê vegotin? 21.09.17 19
57 Ma di desmêjê de şûştina hundirê çavan jî ferz e? 17.01.14 1.025
58 Ava spî ya ku ji pîrekan tê, gelo desmêjê dişikîne yan na? 18.01.14 945
59 Di rojên cejnê de ma divê meriv biçe serdana kê? 19.01.14 869
60 Firotina malekî bi bihayê nû durist e yan na? 21.01.14 904
61 Kirîn û firotina di dema limêja înê de, li ser înternetê gelo helal e yan na? 21.01.14 856
62 Ma bikaranîna kevirên bi şîfa, guneh e? 22.01.14 689
63 Pîreka ku hatiye berdan, kengî dikare bi yekî din re bizewice? 24.01.14 882
64 Ma li gorî Qur’anê, berdana bi şert durist e yan na? 24.01.14 793
65 Ma ji bo betalkirina sêhrê divê meriv çi bike? 03.02.14 958
66 Ma pîrek jî dikarin beşdarî limêja cenaze bibin? 03.02.14 837
67 Ma Pêxember (s.a.w) destê kesê diz jêkiriye? 04.02.14 1.053
68 Gelo zanyar çima hebûna cinan qebûl nakin? 06.02.14 941
69 Hukmê girêdana lûleyên malzarokê çi ye? 06.02.14 797
70 Gelo tu hewcedarî bi ezana ku beriya xutba înê tê xwendin heye? 10.02.14 837
71 Ma pîrek roja înê, limêja xwe ya nîvro kengî dikarin bikin? 10.02.14 800
72 Hukmê duakirina bi hev re di Îslamê de çi ye? 11.02.14 1.502
73 Ma di Qur’anê di derbarê çêbûna bi qusûr de, tu agahî hene? 13.02.14 781
74 Ma zewac di Îslamê de ferz e? 19.02.14 984
75 Gelo mexduriyeta pîreka ku ne bi rêya resmî tê berdan, dê çawa were telafîkirin? 19.02.14 933
76 Di kîjan rewşan de divê meriv nîkaha xwe nû bike? 19.02.14 906
77 Gelo mafê berdana pîreka şeva gerdekê kifş bibe ku ne bakir e, heye? 19.02.14 961
78 Jina ku peywirên xwe yên jinantiyê nayîne cih, ma mêrê wê dikare pê re îxanetê bike? 19.02.14 992
79 Meriv dikare deynê bavê xwe yê krêdiyê bi kara ji faîzê bide? 23.08.14 798
80 Kesê mecbûrî faîzê dibe, gelo di guneh de dibe mîna yê ku faîzê dixwe? 23.08.14 846
81 Teqawidiya ferdî çi ye? 23.08.14 845
82 Ma têgehên mîna wacib, mekrûh, musteheb çawa pêk hatine? 18.11.14 646
83 Eger her kes bikaribe xwe bigihîne hikmetê, wê demê ma çi hewcedarî bi pêxemberan dimîne? 18.11.14 688
84 Ma fitre bi rêya wekaletê tê dayin? 15.12.14 621
85 Ma meriv dikare beşdarî merasîma cenazeyê kesên xeyrimislim bibe? 12.01.15 648
86 Bêjeya “celabîb”ê, ma bi mena çarşevê ye? 06.02.15 785
87 Ma durist e ku meriv di saloneke ku mêr û jin tevlîhev in werzişê bike? 07.03.15 753
88 Pîrek dikarin servekirî tizbiyê bikişînin? 31.03.15 794
89 Kesê ku niyeta hecê kiribe, lê derfeta çûyinê nedîtibe? 20.04.15 688
90 Pîreka ku di heyza de be, gelo dikare Ke‘beyê tewaf bike? 19.05.15 661
91 Di xuslê de ma divê ku pîrek guliyên xwe vekin? 14.06.15 627
92 Gelo ji mêr û jinê divê kîjan berê xusla xwe rake? 02.07.15 642
93 Ma nîkaha pîreka di kirasa de tê birîn? 26.08.15 633
94 Ma gotina “Quretiya li hemberî quretiyê sedeqe ye” hedîs e? 30.09.15 679
95 Ma çilê zarokan heye? 02.12.15 604
96 Gotina “ez kurê du qurbaniyan im”, gelo hedîs e? 21.01.16 631
97 Gelo şertên pêwîst bo nîkaha dînî, çi ne? 01.03.16 558
98 Ma hedîsa di heqê girtina faîzê li darulherbê sehîh e? 01.04.16 566
99 Di nîkaha batil de ma divê ku meriv mehrê bide? 03.05.16 516
100 Niyeta rojiya remezanê kengî û çawa tê anîn? 08.06.16 467