Kesê bi deyndarî bimire, ma lazim e ku lêzimên wî, deynê wî bidin?
Fetwayen Kurdi > Deyn > Fetwayên Nivîskî Tarih: 22 Ocak 2014

Pirs: Mêrê min endezyarê avahiyan bû. Di encamê qezaya trafîkê de jiyana xwe ji dest da. Ji ber vê yekê hin projeyên wî yên nîvcî man. Ji hin muşteriyan bedêla karê xwe girtiye û xanî teslîmî wan nekiriye û hinên din jî xanî teslîmî wan kiriye, lê belê bedêla wan nestendiye. Hin deynên mêrê min ên beriya zewacê jî hebûn û piştî wefata wî ez jê agahdar bûn. Pirsa min ya yekem: Ji ber wefata wî tu mafê însanan di stûyê wî de heye yan an? Ya duyem: Ez agahdar bûm ku bavê mêrê min digel ku hal û wextê wî baş e jî dê reda mîratê bike. Ji aliyê dinî ve ew, bi helwesteke wiha ji dayina deyn rizgar dibin û ma mafekî wan î wiha heye yan na? Ya sêyem: Dema mêrê min li heyatê bû min hemî zêrên xwe dabûyê. Ji ber vê yêkê eger heqekî min li mêrê min mabe, divê ez çi bikim? Ez mamoste me, şayed ji niha heta teqawidê ez nîvê meaşê xwe jî di ber deynên mêrê xwe de bidim, dîsa jî deynên wî xelas nabin.

Bersiv: Bersiva pirsa we ya yekem: Bi mirinê, mêrê we ji deynên xwe xelas nabe. Mal û serweta wî ya heye dê di navbera deyndêrên wî de bê belavkirin. Mîna 100 lireyê deh kesan lê ye û malê wî yê mayî 50’î lire be, her yek dikare encax nîvê deynê xwe bistîne. Ji vê pê ve doza tiştekî din nayê kirin.

Bersiva pirsa we ya duyem: Tu kes ne mecbûr e ku deynê yekî din bide. Lewra deyn derbasî zimeta mîratxweran nabe. Bi vê sedemê, ne hûn û ne jî bavê wî, ji dayina deynên wî, ne berpirsyar in. Lê belê li gorî qanûna ku îro li Turkiyê dimeşe, eger hûn mîratê red nekin, deyn derbasî zimeta we dibe û divê ku hûn wan deynan bidin. Bi vî sedemî, mafê eqrebayên mêrê we heye ku reda mîratê bikin. Û her wiha hûn jî dikarin mîratê red bikin.

Bersiva pirsa we ya sêyem: Eger we hemî zêrên xwe diyarî mêrê xwe kiribe, tiştekî ku bê kirin tune ye. Na eger we bi deyn dabe, hûn jî dibin yekî ji wan deyndêran. Dema hûn heqê xwe lê helal bikin, ji deynê we xelas dibe û hûn dibin xwediyê xêra xwe.

Facebook'ta PaylaşTwitter'da Paylaş
Bu Kategorideki Diğer Yazılar:
Sıra     Başlık Tarih    Okunma    
1 Ma Misilmanan, limêjên xwe li Mekkeyê bi desmêj dikirin? 17.01.14 1.101
2 Ma pîreka bi cenabet, dikare şîr bide zaroka xwe? 18.01.14 1.157
3 Bavê ku kafir be, gelo tu mafê wî li ser zarokên wî yên Musulman heye? 19.01.14 913
4 Gelo dînê Îslamê ji bo karkirinê, tu sînorek daniye? 21.01.14 1.009
5 Firotina malê ku ne di destê meriv de be, gelo caiz e yan na? 21.01.14 963
6 Hukmê firotina meyê li welatên xeyrimuslim çi ye? 22.01.14 729
7 Di berdana beriya zîfafê de, gelo dîsa jî şert e ku di hizûra du şahidan de pêk were? 24.01.14 934
8 Di kîjan rewşan de pîrek dikare doza berdanê li mêrê xwe veke? 24.01.14 944
9 Sêhr çi ye? 03.02.14 962
10 Piştî mirina zarokên biçûk, divê meriv çi bike? 03.02.14 976
11 Ma divê em hedîsa “Kesê ku dînê xwe guhert serê wî jê bikin” çawa fêhm bikin? 04.02.14 929
12 Cin dikarin têkevin xewna meriv? 06.02.14 1.034
13 Mêr û jin, ma dikarin ewretê hev bibînin? 06.02.14 869
14 Ma limêja înê li ser pîrekan jî ferz e? 10.02.14 851
15 Ma di gava limêja înê de kirîna tiştekî ji kantînê caiz e? 10.02.14 835
16 Hukmê ku meriv piştî her duayî bibêje “el-Fatîhe” çi ye? 11.02.14 1.165
17 Ma di şevên qendîlê de dawet an jî nîşanî tê kirin? 13.02.14 990
18 Zarokên me çênabin ma caiz e ku em zarokekî ji xwe re bigirin? 13.02.14 980
19 Ma çêdibe ku nîkah bê mehr were birîn? 19.02.14 930
20 Ma nîkah bi henekan tê birîn? 19.02.14 984
21 Meriv dikare bi pîreka birayê xwe yê mirî re bizewice? 19.02.14 934
22 Da ku ez diya xwe razî bikim, ma divê ez bi yekî bê dilê xwe re bizewicim? 19.02.14 1.008
23 Dema meriv pereyê faîzê dide jaran, ma divê ku em bêjin ev ê faîzê ye? 23.08.14 845
24 Di kîjan rewşan de meriv dikare bi faîzê ji bankan krêdiyê bikişîne? 23.08.14 962
25 Gelo kara ku ji kiriya xeyrî menqûlan û faîzê tê bidestxistin heman tişt in? 23.08.14 1.015
26 Helal çi ye? Ma hûn dikarin tarîf bikin? 18.11.14 758
27 Gelo erk û wezîfa Pêxember ya ravekirina Qur’anê heye an tune ye? 18.11.14 765
28 Ma divê em sedeqeya fitrê li çend kesan belav bikin? 03.12.14 665
29 Ma guneh e ku meriv pesnê yekî xeyrimislim bide? 06.01.15 698
30 Hukmê ku pîrek servekirî û bi derpê bixebitin çi ye? 04.02.15 861
31 Ma divê pîrek çarika xwe çawa girê bidin? 04.03.15 911
32 Dema xwendina Qur’anê de ma lazim e ku pîrek serê bigirin? 29.03.15 856
33 Di rakirina xuslê de gelo şûştina qulên guharan jî şert e? 20.04.15 705
34 Dîtina heyvê û weqfeya ‘Erefeyê 08.05.15 793
35 Îhram çi ye? Delîla pêdiviya girêdana îhramê çi ye? 12.06.15 728
36 Ma temamê pêxemberan hec kirine? 01.07.15 746
37 Madem bawermend necis nabe, jina di cila de çima ne paqij tê pejirandin? 24.08.15 661
38 Duayê Cewşenê ji aliyê ‘ilmê hedîsê ve, çawa tê nirxandin? 28.09.15 719
39 Ma limêjek bi navê limêja gorê heye? 30.11.15 675
40 Meseleya Se‘lebe gelo rast e, an jî çîrok e? 19.01.16 680
41 Ma hedîseke wiha “Kesê ji Xwedê sebrê bixwaze, wî bela xwestiye” heye? 26.02.16 679
42 Ma gotina “Saetek bi tefekkur, ji îbadeta sunet ya salekê bi xêrtir e” hedîs e? 30.03.16 624
43 Ma hedîsa “Roja qiyametê ez ê berî her kesî têkevim bihuştê” sehîh e? 27.04.16 628
44 Rojî çi ye? Ma hûn dikarin tarîfa wê bikin? 06.06.16 613
45 Gelo hebên bin zimên digihîjin mîdeyê û rojiyê dişikînin? 30.06.16 548
46 Ji bo qezenceke helal, divê bi taybetî meriv li çi miqate be? 08.08.16 553
47 Ma pêwendiyên me bi kesên dînê xwe najîn re divê çawa be? 22.09.16 414
48 Hukmê xebata pîrekan çi ye? 25.10.16 379
49 Ma şert e ku di birîna nîkahê de welî jî hazir be? 17.11.16 372
50 Ma caiz e bijîşk li gorî jimara nexweşên ku dişînin saziyên taybet ucret bigirin? 27.12.16 430
51 Ma Dîyanet çima hîn jî şevên qendîlê pîroz dike? 08.02.17 327
52 Ma qezakirina nimêjê heye? 07.03.17 571
53 Hukmê xeyda ji cîranan çi ye? 05.05.17 226
54 Ma ultrason, rontgen û tomografî rojiyê dişkîne? 15.06.17 161
55 Ma lîstikên ku li hember xelatekê tên lîstin dibe qumar? 03.08.17 138
56 Ayetên di der barê jiyana Pêxemberê me de çima di Qur’anê cî digrin? 20.09.17 91
57 Ma mebest ji ayeta “Bawermend berê xwe ji tiştên beredayî vedigerînin” çi ye? 27.10.17 87
58 Hukmê mesihkirina paş stû çi ye? 17.01.14 965
59 Gelo bi desmêjekê, çend limêj tên kirin? 18.01.14 1.029
60 Meriv dikare têkilatiyên xwe ji eqrebayên xwe bibire? 19.01.14 938
61 Malê ku di destê me de ye, dema bihayê wê zêde bibe, ma divê em bi kîjan bihayî bifiroşin? 21.01.14 927
62 Hukmê malê ku bi rêya fermî nehatibe qeydkirin û bikir jî ew teslîm negirtibe, dê çawa be? 21.01.14 934
63 Gelo dermankirina bi rêya bioenerjiyê, mumkin e? 22.01.14 802
64 Mena bêjeya ‘idde çi ye? 24.01.14 965
65 Di kîjan halan de lazim e ku mêr, mehrê bide pîrekê? 24.01.14 1.016
66 Gunehê kesên sêhrê dikin û yên didin kirin çi ye? 03.02.14 964
67 Hukmê kirina limêja mirî piştî definkirinê li ser gorê çi ye? 03.02.14 965
68 Ma di umetên berê de jî destê dizan dihate jêkirin? 04.02.14 947
69 Gelo hemî nexweşiyên derûnî bi sedem cinan e? 06.02.14 966
70 Ma di dînê me de, munasebeta bi pîrekê re ji paş ve teqez hatiye heramkirin? 06.02.14 758
71 Li gorî mezheban ji bo limêja înê herî kêm divê çend kes hebin? 10.02.14 899
72 Ma helal e ku mirov di gava limêja înê de li ser înternetê karê kirîn û firotinê bike? 10.02.14 831
73 Ma rast e ku bêjeya “Amîn” ji Cihûyan derbasî çanda Misilmanan bûye? 11.02.14 982
74 Pereyê bi emanet dema telef bibe, dê kî wî pereyî bide? 13.02.14 1.057
75 Ma ji zirkur û zirkeçan re jî ji mîratê par heye? 13.02.14 1.101
76 Hukmê zêr û xişrên ku di dawet û nîkahê de tên diyarîkirin çi ye? 19.02.14 952
77 Ma divê meriv ji îfadeya “Telaq du car in”, çi fêhm bike? 19.02.14 972
78 Di dînê me de, cih û girîngiya bekaretê çi ye? 19.02.14 933
79 Kesê zewicandî dema pirsgirêkên wî yên cinsî hebin, gelo dikare bi yeka din re rabe û rûnê? 19.02.14 1.086
80 Da ku însan jê îstifade bikin, ma meriv dikare malê xwe têxe faîzê? 23.08.14 867
81 Dema banka krêdiyê dide, ma qey pereyan nafiroşe ango bazirganiyê nake? 23.08.14 879
82 Gelo caiz e ku meriv xeyrî menqûlên xwe bi kirê bide bankayan? 23.08.14 926
83 Heram çi ye û cureyên wê çi ne? 18.11.14 972
84 Tebyîna Pêxember ya Qur’anê ma ne ravekirina wê ye? 18.11.14 829
85 Ma sedeqeya fitrê divê ku ji cinsê xwarinan bê dayin? 03.12.14 693
86 Meriv dikare diyariyan bide yên xeyrimislim? 08.01.15 762
87 Hukmê lixwekirina çarşevê çi ye? 05.02.15 881
88 Pîrekeke misliman ma dikare werzişê bike? 06.03.15 889
89 Dagirtina diranan, ma dibe asteng bo rakirina xuslê? 29.03.15 691
90 Ma meriv niyeta hecê çawa tîne? 20.04.15 747
91 Ma delîla ferzbûna sekna li ‘Erefeyê çi ye? 11.05.15 810
92 Di rewşên ku em nikarin xwe bişûn de ma dibe em teyemum bigirin? 13.06.15 697
93 Pîraka ku dema cilê wê xelas bûbe û dîsa jî xwînê bibîne, dê çi bike? 02.07.15 608
94 Ma pîreka di xwînmehê de dikare bikeve mizgeftê? 25.08.15 693
95 Ma hedîsa “Kesê nîşangêriyê hîn bibe û biterikîne, ne ji me ye” sehîh e? 29.09.15 745
96 Pîreka bi hemil gava porê xwe kur bike, ma zarokê/a wê dê temenkin be? 01.12.15 638
97 Hedîsa bihuşt di bin piyên dayikan de ye 20.01.16 742
98 Hukmê nîkaha dînî çi ye? 29.02.16 609
99 Ma hedîsa “Xewa kesên alim, ji îbadeta nezanan bi xêrtir e” sehîh e? 31.03.16 630
100 Ma Xwedê Teala li ku ye? 02.05.16 554