Ma armanca bingehîn ya dîn, rewişt e?
Fetwayen Kurdi > Bijartina Îslamê > Fetwayên Nivîskî Tarih: 26 Eylül 2016

Pirs: Ma armanca bingehîn ya dîn, rewişt e?

Bersiv: Armanca bingehîn ya dîn, ku mirov ji Xwedê pê ve ji tu kesê din re bendetiyê neke. Dema mirov bi tenê ji Xwedê re bendetiyê bike, ev tê wateya ku mirovê azad hatiye afirandin, li gorî xwezaya xwe tev digere. Rewişt jî ku mirov li gorî xulqiyeta xwe bijî. Xwedê Teala wiha ferman dike:

Tu berê xwe rast û durist bide vî dînî, fitreta Xwedê. Wî, mirov li ser wê xulixandine. Di afirandina Xwedê re tu guhartin tune ye. Ha ev e dînê rast. Lê belê gelek ji mirovan vê nizanin.”[1]

Kesê ku bide pey vî dînî, ji ber ku dê li gorî afirandinê tev bigere, ew ê gelekî bi exlaq jî be. Kesê ku herî rind ev tişt pêk aniye Qasidê Xwedê bûye. Xwedê Teala di derbarê wî de wiha ferman dike:

وَإِنَّكَ لَعَلَى خُلُقٍ عَظِيمٍ

Birastî tu li ser rewiştekî mezin î.”[2]

Li ser pirseke ku ji diya me Hezretî Eyşe hatiye kirin, wê gotiye ku exlaqê Pêxember,  Qur’an bû.[3]



[1] Rûm, 30/30.

[2] Qelem, 68/4.

[3] Bnh. Muslim, Selatu’l-Musafirîn, 139 (746).

Facebook'ta PaylaşTwitter'da Paylaş
Bu Kategorideki Diğer Yazılar:
Sıra     Başlık Tarih    Okunma    
1 Bikaranîna xufikan, ma dibe sebebê kêmbûna xêra desmêjê? 18.01.14 1.128
2 Ma mirov dikare ji nezra xwe bixwe? 19.01.14 969
3 Ma mêr dikare nehêle ku jina wî biçe serdana dê-bavê xwe? 19.01.14 1.095
4 Hukmê kirîn û firotina pisîk û kûçikan çi ye? 21.01.14 1.078
5 Kirîna xaniyan ji TOKİyê gelo caiz e yan na? 21.01.14 1.070
6 Kesê bi deyndarî bimire, ma lazim e ku lêzimên wî, deynê wî bidin? 22.01.14 1.827
7 Ma rast e ku pîreka mêrê wê miriye, heta ‘ideyê wê neqede nikare ji mala xwe derkeve? 24.01.14 1.135
8 Di meseleya îftidayê de, gelo çima pîrek divê ku mehrê li mêrê xwe vegerîne? 24.01.14 1.019
9 Wefq çi ye? 03.02.14 1.243
10 Ma xêra sûreyê Yasîn û hwd. digihêje ber destê miriyan? 03.02.14 1.204
11 Ma meriv ji xerabî û şaşiyên dê-bavê xwe mesûl e? 04.02.14 1.175
12 Ma şeytan dikare têkeve dirûv û eşkalan û xwe nîşanî însanan bide? 06.02.14 1.147
13 Di demên hebilbûna pîrekê de ma munasebeta cinsî qedexe ye? 06.02.14 934
14 Kesê li leşker e ji bo limêja xwe ya înê divê çi bike? 10.02.14 983
15 Di mijara dagirtina diranan de, gava li gorî fetwayê ‘emel bê kirin, ma meriv ji berpirsyariyê xelas dibe? 10.02.14 830
16 Gelo duakirina di nav xwarinê de sunet e? 11.02.14 1.994
17 Ma pîrek dikare serê apê mêrê xwe yê seqet bişû? 13.02.14 898
18 Temenê keçan ji bo zewacê, herî kêm divê çiqas be? 19.02.14 1.013
19 Pîreka ku şeva wê ya gerdekê rastî dema xwînmeha wê were 19.02.14 1.089
20 Gelo hedîseke bi awayê “Şeva gerdekê divê zava lingên bûkê bişû” heye? 19.02.14 1.161
21 Zarokên pir û pêşveketin 19.02.14 1.074
22 Ma heta çend mehan divê ku ez şîr bidim zaroka xwe? 19.02.14 1.802
23 Ma meaşê karkerên ku meaşê wan di faîzê de tê razandin heram e? 23.08.14 993
24 Da ku meriv pereyan bi neqît bistîne, gelo caiz e ku meriv karta krêdiyê li cem esnafan bikar bîne? 23.08.14 1.011
25 Ma di mijarên dînî de kî ehil e bo dayina fetwayan? 29.08.14 946
26 Gelo rewşa kesên şizofren ji aliyê berpirsyariyê ve çi ye? 18.11.14 813
27 Gelo sedeqeya fitrê li kê dikeve? 22.11.14 862
28 Kesên, ne ji malbateke musluman tên dinyayê ma bextreş in? 23.12.14 836
29 Ma xeyrimislim an jî keşe dikarin ayînên xwe di mizgeftê de bikin? 20.01.15 818
30 Pîrek, li cihê ku ew û mêrê xwe bi tenê bin, ma dikare bi mayo têkeve avê? 15.02.15 1.032
31 Dema em li pîrekên vekirî mêze bikin, gelo kî dibe sûcdarê eslî? 15.03.15 976
32 Li gorî mezhebê Şafiî, ma divê ku pîrek dest û rûyê xwe jî bigirin? 04.04.15 995
33 Mislimanên ku limêj nakin, ma divê ku ew jî xusla xwe rakin? 26.04.15 813
34 Bo çûna hecê ma ez dikarim krêdiyê bikişînim? 26.05.15 792
35 Ji bo derketina ji îhraman, ma divê çiqas ji por bê jêkirin? 18.06.15 906
36 Eger piştî xuslê cihekî ziwa ji bedenê mabe divê meriv çi bike? 06.07.15 773
37 Hukmê ‘emelkirina bi hedîsa zeîf çi ye? 02.09.15 824
38 Hedîsa “‘Eşereyê Mubeşşer”, divê çawa bê fêhmkirin? 19.10.15 896
39 Şûştina destan bi axê ma dibe sedemê feqîriyê? 16.12.15 788
40 Ma Îsa aleyhiselam dê careke din were dinyayê? 10.02.16 776
41 Gelo nîkaha ku bê xebera malbatê hatibe birîn, di cih de ye? 10.03.16 768
42 Ma Xwedê Teala, şêwirmendên şelaf museletî ser rêvebirên ku ji wan hez nake, dike? 11.04.16 795
43 Ma baweriya me, divê ku bi rêya aqil be? 18.05.16 680
44 Ma di rojiyê de rabûna paşîvê pêwîst e? 17.06.16 659
45 Digel em Misliman in, çima hîn jî em ji Xwedê hidayetê dixwazin? 26.07.16 650
46 Ma yên murted divê ku bên kuştin? 23.08.16 801
47 Mêrekî 25 salî, ma dikare yeka 46 salî re bizewice? 10.10.16 594
48 Hukmê ku jin servekirî û bi derpê bixebitin çi ye? 04.11.16 486
49 Ma hedîseke bi şeklê “Di demên zor de alîkariyê ji miriyan bixwazin” heye? 29.11.16 489
50 Sedemê ku firîşte û rûh di leyletul-qedrê de dadikevin ser rûyê erdê çi ye? 13.01.17 488
51 Ma di şevên qendîlê de dawet an jî nîşanî tê kirin? 20.02.17 412
52 Ma em dikarin di dewsa sunnetan de nimêjên qeza bikin? 21.03.17 522
53 Zilam dikare çend caran bi yekê re nîkaha dînî bibire? 25.05.17 276
54 Hukmê kişandina wêneyan çi ye? 20.07.17 251
55 Hukmê ku mirov bibe bayîyê iddia yan jî ganyanê çi ye? 22.08.17 239
56 Ma herdu ayetên dawî ji sûreyê Beqere bê navgîn hatine hinartin? 06.10.17 199
57 Mebest ji gotina “dostik”an ya ku di Qur’anê de dibore çi ye? 15.11.17 164
58 Ma divê tîpa “dad”ê çawa bê xwendin? 19.12.17 105
59 Ma zanîna sebebên nuzûla ayetên Qur’anê şert e? 31.01.18 55
60 Hedîsa di heqê bîata bi îmamê zeman re 27.01.16 820
61 Kesên nexweş dê çawa desmêj bigirin? 18.01.14 1.163
62 Meriv dikare girtina rojiyê li xwe nezir bike? 19.01.14 896
63 Ji dikana ku mey lê tê firotin, gelo caiz e ku meriv tiştekî bikire? 21.01.14 1.119
64 Gelo şikandina çekan, caiz e? 21.01.14 1.097
65 Ez dixwazim wesayitekê bikirim, da ku nekevim faîzê divê ez kîjan rêyê bişopînim? 21.01.14 1.110
66 Dema deyndêrê meriv bimire, divê meriv çi bike? 22.01.14 2.183
67 Gelo ‘ideyê pîreka ku cara sêyem hatibe berdan, çiqas e? 24.01.14 1.141
68 Pîreka ku bi rêya îftidayê ji mêrê xwe qetiya be, ma dikare dîsa pê re bizewice? 24.01.14 1.066
69 Humkê girî û xemgîniya ji bo miriyan 03.02.14 1.117
70 Ma di Îslamê de piştî ku meriv dimire îsqata ji bo rojî limêj û hwd. heye yan na? 03.02.14 1.232
71 Ma cezayê kesê ku teşwîqa dizî û mêrkuştinê bike çi ye? 04.02.14 1.129
72 Beriya têkiliya cinsî, ma xwendina duayekî ku hatibe tewsiyekirin heye? 06.02.14 983
73 Ma di rojên cejnê de munasebeta cinsî heram e? 06.02.14 1.027
74 Ji bo çûna limêja înê, ma lazim e ku ez ji xwediyê kar destûrê bistînim? 10.02.14 929
75 Ma rast e ku dua, bê selat û selamdayina li ser Pêxember (s.a.w) qebûl nabin? 11.02.14 1.082
76 Ma ji bo şeva gerdekê tu duayekî taybet heye? 11.02.14 2.013
77 Kesên nexweş dê çawa desmêj bigirin? 13.02.14 838
78 Diya me ‘Eyşe, ma neh salî bû bi Pêxemberê me re zewicî? 19.02.14 1.058
79 Ma nîkaha yeka Şafiî bi yekî Henefî re dê çawa were birîn? 19.02.14 1.052
80 Di şeva gerdekê de tu duayekî taybet heye? 19.02.14 1.123
81 Hukmê “kurtaj” ango jiberxwekirina zarokê çi ye? 19.02.14 1.023
82 Tu ayetek ku behsa bişîrvekirina zarokê bike heye? 19.02.14 1.475
83 Gelo em dikarin pereyên xwe di fonên bankê ên likit’ê de bixebitînin? 23.08.14 1.010
84 Ma caiz e ku seraf, zêr bifiroşin û yekser bikirin û li hember wê pereyan bidin? 23.08.14 958
85 Fetwa çi ye? 29.08.14 988
86 Hukmê kesên fasiq çi ye? 18.11.14 851
87 Di meha Remezanê de kî fıtrê dide kê û mîqdarê wê çiqas e? 22.11.14 902
88 Ma Filehan diya me Meryem jî ji xwe re kirine îlah? 23.12.14 768
89 Ma rûxandina malperên ku heqaretê li dînê me dikin, durist e? 20.01.15 808
90 Ma tiştekî rast e ku pîrek bi merivên xwe yên zilam re xeber nede? 17.02.15 979
91 Gelo pîrek dikare li ba bapîrê xwe servekirî bimîne? 16.03.15 961
92 Ma di dema xwarinê de jî divê ku pîrek serê xwe bigirin? 06.04.15 1.037
93 Piştî muayena jinekolojiyê ma lazim e ku pîrek xusla xwe rakin? 28.04.15 835
94 Ma rast e ku kesê ‘umreyê bike hec jî lê ferz dibe? 28.05.15 861
95 Ma rojname dikare xwendakarên xwe bi rêya kupon û pişkê bibe ‘umreyê? 19.06.15 865
96 Qirêja ku ji guhan derdikeve ma xuslê betal dike? 07.07.15 818
97 Ma çend hedîs ji Pêxemberê me hatine ragihandin? 03.09.15 809
98 Ma Pêxemberê me di bihuştê de dê bi diya me Meryem re bizewice? 20.10.15 944
99 Peydakirina 7 peykerên fîlan di malê de ma oxiriyê tîne? 21.12.15 757
100 Li gorî hedîsan, mirovê herî qenc kî ye? 11.02.16 825