Ma divê em ayeta 45an ji sûreyê Alî Îmran ji aliyê qederê ve çawa fêhm bikin?
Fetwayen Kurdi > Fetwayên Nivîskî > Qur'an Tarih: 16 Ekim 2017

Pirs: Ma divê em ayeta 45an ji sûreyê Alî Îmran ji aliyê qederê ve çawa fêhm bikin?

Bersiv: Ayetên 45 û 46an ji sûreyê Alî Îmran wiha ne:

Rojekê melayîketan ji Mereyê re gotin: Meryemê! Xwedê bi gotineke[1] ji cem xwe mizgîniyê dide te. Navê wî Mesîh e; Îsayê kurê Meryemê. Ew ê hem li dinyayê hem jî li axretê bibe yekî rûmetdar û ji yên nêzî Xwedê. Ew ê di dergûşê de û di navseretiyê de jî bi mirovan re bipeyive û ew ê bibe ji salihan.”

Xwedê Teala her mirovî, da ku bibe ji qenc û salihan wiha afirandiye, lê belê qîmeta yên ku şaşiyan dikin daxistiye. Sûreyê Tîn wiha ye:

1) Bi hejîr û zeytûnê,

2) Bi çiyayê Sînayê,

3) Bi vî bajarê ewle sond dixwim ku,

4) Bi rastî jî Me însan di şeklê herî rind û tekûz de afirandiye.

5) Paşê (ji ber kirinên xerab) Me ew daxist cihê herî nizm.

6) Yên bawerî anîne û emelê salih kirine cuda ne. Ji wan re perûyeke qut nabe heye.

7) Hey însan, êdî ew çi ye ku hîn jî te ji vî dînî bêbawer dike?

8) Erê, ma Xweda ne mikûmtirîn fermanrewan e.

Hişyariya ku li temamê mirovan hatiye kirin, li Îsa aleyhisselam û tekevê pêxemberan jî hatiye kirin:

Bibêje: ‘Gelî nezanan! Ma hûn li min emir dikin ku ez ji bilî Xwedê îbadeta tiştekî din bikim?’ Bi rastî bi bal te ve û bi bal pêxemberên beriya te e wiha hatiye wehîkirin: ‘Heke tu (ji Xwedê re) şerîkan çêkî, karên te dê pûç bibin û tu dê bibî ji yên xesirî.’ Naxêr; bi tenê ji Xwedê re îbadetê bike û bibe ji şukirdaran. Wan qedrê Xwedê bi awayekî ku layîqî Wî be negirt. Hal ev e ku roja qiyametê erd tev di destê Wî de ye. Asîman jî li rastê Wî li hev pêçandî ye. Ew, ji tiştên ku ji Wî re dikin şerîk pak û bilind e.”  (Zumer, 39/64-67)

Ji bîr meke, Me ji temamê pêxemberan peyman girt. Ji te, ji Nûh, ji Îbrahîm, ji Mûsa û ji Îsayê kurê Meryemê…  Me ji her pêxemberekî sozeke mikûm û giran  girt. Da ku ji rastgoyan pirsa rastiya wan bike û ji kafiran re jî ezabekî cansoj amade kiriye.” (Ehzab, 33/7-8)

Bi sedema ku Îsa aleyhisselam berê wefat kiriye di Qur’anê de di der barê wî de pesn û wesfê wî tê dayîn. Lê, ji ber ku di dema hinartina Qur’anê de Muhemmed aleyhisselam hîn li jiyanê bû divê ku em van gotinên wî û ayet li jêr baş fêhm bikin:

Ji Ensarîyan Ummu’l-Ala dibêje ku: Gava ji bo Muhaciran pişk hat kişandin ‘Usmanê kurê Mez‘ûn para me ket. Me ev li malên xwe bi cî kir. Piştre bi nexweşiya ku tê de jiyana xwe ji dest da ket. Dema mir hat şûştin û di kincên xwe de hat kefenkirin. Muhemmed alehisselam ket hundir. Di wê wextê de min got ku: ‘Ebû Saib! (leqeba ‘Usmanê kurê Mez‘ûn e)’ Xwedê rehma xwe li te bike. Bi rastî ez şahid im ku Xwedê îkrama te kiriye.’ Li ser vê, Muhemmed aleyhisselam wiha got: ‘Tu çi zanî ku Xwedê îkrama wî kiriye?’ Min got ku, “Ey Qasidê Xwedê, bavê min bi qurbana te be, ma Xwedê dê îkrama kê bike?” Muhemmed aleyhisselam ferman kir ku: “Belê, rastiya ku qet reva jê tuneye gihaştê. Bi Xwedê, ez ji bo wî her hêviya xêrê dikim. Lê belê, digel ku ez Qasidê Xwedê me jî, ez nizanim ka çi li pêşiya min e.

Ummu’l-Ala got ku: Wellahî piştî vê, êdî min tezkiya kesekî  nekir.” (Buxarî, Cenaiz, 3)

Ayetek wiha ye:

Bibêje: Ez ne pêşîvanê qasidan im; ez nizanim dê çi ji min û çi ji we jî bê kirin. Ez tenê didim pey wehya ku ji min re tê. Ez bes hişyarkerekî aşkere me.” (Ehqaf, 46/9)

Ji bo pirs-bersiveke têkildar ji kerema xwe re serî li navşîna jêr bidin:

http://www.fetwayenkurdi.com/?p=4163

[1] “Gotin”, Îsa aleyhisselam e. Bi sedema ku bi fermana Xwedê “bibe” bê bav ji diya me Meryemê çêbûye, ev nav girtiye. Ayeta 47an me ji vê agahdar dike.

 

Facebook'ta PaylaşTwitter'da Paylaş
Bu Kategorideki Diğer Yazılar:
Sıra     Başlık Tarih    Okunma    
1 Ayeta “Ji tiştên ku dema werin aşkerekirin dê we xemgîn bikin, pirs mekin” divê çawa were fêhmkirin? 26.09.17 206
2 Li gorî ayeta 71an ji sûreyê Îsra mirov li axretê dê digel kîjan rêberan bên gazîkirin? 02.11.17 159
3 Ma divê em ayeta 81an ji sûreyê Alî Îmran çawa fêhm bikin? 11.12.17 120
4 Ma di ayeta yekem ji sûreyê ‘Eleq de emrê bi xwendina çi hatiye kirin? 17.01.18 107
5 Destdana Qur’anê û desmêj? 03.10.17 207
6 Ji bo têgehên Qur’anê hûn tewsiyeya kîjan berheman dikin? 07.11.17 147
7 Ma Hamanê ku navê wî di Qur’anê derbas û Hamanê di Tewratê de heman kes in? 12.12.17 118
8 Ma divê em bêjeya “zenîm”ê ya di Qur’anê de çawa fêhm bikin? 19.01.18 102
9 Xwendina Qur’anê û girtina serî? 04.10.17 200
10 Hûn dikarin têgeha “roj”ê ya di ayeta 29an ji sûreyê Nazîat rave bikin? 08.11.17 177
11 Çima di hin ayetên Qur’anê de qala “Qur’ana ‘Erebî” tê kirin? 18.12.17 120
12 Ma divê em ayeta 19an ji sûreyê Hedîd çawa fêhm bikin? 30.01.18 78
13 Ma temamê ayetên Qur’anê ne 6.666 ayet in? 05.10.17 216
14 Mebest ji gotina “dostik”an ya ku di Qur’anê de dibore çi ye? 15.11.17 164
15 Ma divê tîpa “dad”ê çawa bê xwendin? 19.12.17 105
16 Ma zanîna sebebên nuzûla ayetên Qur’anê şert e? 31.01.18 55
17 Ma herdu ayetên dawî ji sûreyê Beqere bê navgîn hatine hinartin? 06.10.17 200
18 Ma li gorî Qur’anê zimanê heyînên bêcan jî heye? 16.11.17 131
19 Bêjeya ummetê di Qur’anê de di kîjan wateyan de hatiye bikaranîn? 20.12.17 171
20 Ma guhdarkirina bi rêya radyo, televîzyon û cd’yê dikeve şûna xetma Qur’anê? 01.02.18 68
21 Ji bo têgihîştina Qur’anê di esra seadetê de komxebatî dihat kirin? 10.10.17 186
22 Gelo Qur’an di kîjan mijaran de agahiyên ronker dide me? 17.11.17 134
23 Ma Qur’an kitêbeke ku bi tenê xitab/bang li mêran dike? 21.12.17 136
24 Ma berî jidayikbûna Hz. Îsa, hatiye diyarkirin ku dê îmtihana dunyayê qezenc bike? 12.10.17 203
25 Ji bo fêhmkirina Qur’anê gelo ferhengên ‘Erebî çiqas ewle ne? 20.11.17 141
26 Rojhilatnas û iddiaya ku Qur’an hatiye guhertin 22.12.17 141
27 Ma divê em ayeta 45an ji sûreyê Alî Îmran ji aliyê qederê ve çawa fêhm bikin? 16.10.17 196
28 Di fêhmkirina Qur’anê de girîngiya bizava îctihadê çi ye? 21.11.17 138
29 We çima ayeta 29an ji sûreyê Sad ji wergerên din cuda tercume kiriye? 26.12.17 138
30 Ma ji alimên berê kesekî ku ayeta 4an ji sûreyê Îbrahîm wekî we fêhm kiribe heye? 18.10.17 191
31 Ma Pêxemeberê me heta ku ayeta dawî daket, wî ji Qur’anê hikum nedaye? 23.11.17 147
32 Ma li gorî ayeta 54an ji sûreyê E‘raf, şev li pêş e yan ro? 27.12.17 158
33 Ma hîkmeta ku digel Qur’anê ji Resûlullah re hatiye hinartin çi ye? 23.10.17 182
34 Hûn di karin ji sûreyê Fatihe ayeta “em bi tenê ji Te arîkariyê dixwazin” rave bikin? 28.11.17 158
35 Ma Qur’ana Pîroz di 23 salan an jî bi tenê di mehekê de hatiye hinartin? 04.01.18 156
36 Ma Xwedê Teala bi her însanî re -bi awayekî- diaxive? 05.09.17 222
37 Di navbera ayeta 30an ji sûreyê E‘raf û ayeta 17an ji sûreyê Tewbe têkiliyek çawa heye? 24.10.17 156
38 Ma Xwedê Teala dixwaze ku mirovan ji rê derxe? 29.11.17 134
39 Ma duayên di Qur’anê de gotinên Xwedê ne? 05.01.18 128
40 Ma Xwedê Teala ji bo her herêmeke li cîhanê hişyarkerek şandiye? 06.09.17 234
41 Ma mirov dikare Qur’anê li menzela nivînan daliqîne? 25.10.17 164
42 Ma wateya têgeha “ulu’l-elbab” ya ku di gelek ayetên Qur’anê de dibore, çi ye? 30.11.17 144
43 Gelo di dema berhevkirina Qur’anê de tu mudaxeleyek çêbûye? 09.01.18 128
44 Ma mebest ji bêjeya “ruhban” ya ku di Qur’anê de dibore de kî ne? 07.09.17 241
45 Ma mebest ji ayeta “Bawermend berê xwe ji tiştên beredayî vedigerînin” çi ye? 27.10.17 207
46 Heywanên ku di (En‘am) ayeta 143 û 144an de derbas dibin 8 cot in, an 8 nêr û mê ne? 04.12.17 144
47 Ma hukmê sedeqeya necwayê di roja me de jî heye? 10.01.18 116
48 Ma mebest ji “ehbar”ê ya ku di Qur’anê de derbas dibe kî ne? 08.09.17 248
49 Ma mebest ji zahirî û batiniya Xwedê çi ye? 30.10.17 177
50 Çima mijarên di Qur’anê de di sûreyên cur bi cur de tên vegotin? 05.12.17 145
51 Ma lêkera şae û erade di Qur’anê de di wayeta “xwestin”ê de ye? 11.01.18 123
52 Gelo îfadeya esatîru’l-ewwelîn di wateya “çîrokên pêşiyan” de ye? 19.09.17 201
53 Ji bo dersên Qur’anê yên li dibistanê ma divê ku mirov bi desmêj be? 31.10.17 182
54 Gelo bêjeya “kitab” a ku di Qur’anê de derbas dibe bi çi wateyê ye? 06.12.17 125
55 Ma Xwedê Teala berê erd an jî asîman afirandiye? 15.01.18 113
56 Ayetên di der barê jiyana Pêxemberê me de çima di Qur’anê cî digrin? 20.09.17 199
57 Ma hilgirtina Qur’anê di binê navikê re qedexe ye? 01.11.17 167
58 Ma di Qur’ana Pîroz de helbestên serdema cahiliyeyê hene? 07.12.17 168
59 Ma di navbera ayetên 109-110an ji E‘raf û ayetên 34-35an ji Şu‘era tu nakokî heye? 16.01.18 99