Ma divê em ayeta 45an ji sûreyê Alî Îmran ji aliyê qederê ve çawa fêhm bikin?
Fetwayen Kurdi > Fetwayên Nivîskî > Qur'an Tarih: 16 Ekim 2017

Pirs: Ma divê em ayeta 45an ji sûreyê Alî Îmran ji aliyê qederê ve çawa fêhm bikin?

Bersiv: Ayetên 45 û 46an ji sûreyê Alî Îmran wiha ne:

Rojekê melayîketan ji Mereyê re gotin: Meryemê! Xwedê bi gotineke[1] ji cem xwe mizgîniyê dide te. Navê wî Mesîh e; Îsayê kurê Meryemê. Ew ê hem li dinyayê hem jî li axretê bibe yekî rûmetdar û ji yên nêzî Xwedê. Ew ê di dergûşê de û di navseretiyê de jî bi mirovan re bipeyive û ew ê bibe ji salihan.”

Xwedê Teala her mirovî, da ku bibe ji qenc û salihan wiha afirandiye, lê belê qîmeta yên ku şaşiyan dikin daxistiye. Sûreyê Tîn wiha ye:

1) Bi hejîr û zeytûnê,

2) Bi çiyayê Sînayê,

3) Bi vî bajarê ewle sond dixwim ku,

4) Bi rastî jî Me însan di şeklê herî rind û tekûz de afirandiye.

5) Paşê (ji ber kirinên xerab) Me ew daxist cihê herî nizm.

6) Yên bawerî anîne û emelê salih kirine cuda ne. Ji wan re perûyeke qut nabe heye.

7) Hey însan, êdî ew çi ye ku hîn jî te ji vî dînî bêbawer dike?

8) Erê, ma Xweda ne mikûmtirîn fermanrewan e.

Hişyariya ku li temamê mirovan hatiye kirin, li Îsa aleyhisselam û tekevê pêxemberan jî hatiye kirin:

Bibêje: ‘Gelî nezanan! Ma hûn li min emir dikin ku ez ji bilî Xwedê îbadeta tiştekî din bikim?’ Bi rastî bi bal te ve û bi bal pêxemberên beriya te e wiha hatiye wehîkirin: ‘Heke tu (ji Xwedê re) şerîkan çêkî, karên te dê pûç bibin û tu dê bibî ji yên xesirî.’ Naxêr; bi tenê ji Xwedê re îbadetê bike û bibe ji şukirdaran. Wan qedrê Xwedê bi awayekî ku layîqî Wî be negirt. Hal ev e ku roja qiyametê erd tev di destê Wî de ye. Asîman jî li rastê Wî li hev pêçandî ye. Ew, ji tiştên ku ji Wî re dikin şerîk pak û bilind e.”  (Zumer, 39/64-67)

Ji bîr meke, Me ji temamê pêxemberan peyman girt. Ji te, ji Nûh, ji Îbrahîm, ji Mûsa û ji Îsayê kurê Meryemê…  Me ji her pêxemberekî sozeke mikûm û giran  girt. Da ku ji rastgoyan pirsa rastiya wan bike û ji kafiran re jî ezabekî cansoj amade kiriye.” (Ehzab, 33/7-8)

Bi sedema ku Îsa aleyhisselam berê wefat kiriye di Qur’anê de di der barê wî de pesn û wesfê wî tê dayîn. Lê, ji ber ku di dema hinartina Qur’anê de Muhemmed aleyhisselam hîn li jiyanê bû divê ku em van gotinên wî û ayet li jêr baş fêhm bikin:

Ji Ensarîyan Ummu’l-Ala dibêje ku: Gava ji bo Muhaciran pişk hat kişandin ‘Usmanê kurê Mez‘ûn para me ket. Me ev li malên xwe bi cî kir. Piştre bi nexweşiya ku tê de jiyana xwe ji dest da ket. Dema mir hat şûştin û di kincên xwe de hat kefenkirin. Muhemmed alehisselam ket hundir. Di wê wextê de min got ku: ‘Ebû Saib! (leqeba ‘Usmanê kurê Mez‘ûn e)’ Xwedê rehma xwe li te bike. Bi rastî ez şahid im ku Xwedê îkrama te kiriye.’ Li ser vê, Muhemmed aleyhisselam wiha got: ‘Tu çi zanî ku Xwedê îkrama wî kiriye?’ Min got ku, “Ey Qasidê Xwedê, bavê min bi qurbana te be, ma Xwedê dê îkrama kê bike?” Muhemmed aleyhisselam ferman kir ku: “Belê, rastiya ku qet reva jê tuneye gihaştê. Bi Xwedê, ez ji bo wî her hêviya xêrê dikim. Lê belê, digel ku ez Qasidê Xwedê me jî, ez nizanim ka çi li pêşiya min e.

Ummu’l-Ala got ku: Wellahî piştî vê, êdî min tezkiya kesekî  nekir.” (Buxarî, Cenaiz, 3)

Ayetek wiha ye:

Bibêje: Ez ne pêşîvanê qasidan im; ez nizanim dê çi ji min û çi ji we jî bê kirin. Ez tenê didim pey wehya ku ji min re tê. Ez bes hişyarkerekî aşkere me.” (Ehqaf, 46/9)

Ji bo pirs-bersiveke têkildar ji kerema xwe re serî li navşîna jêr bidin:

http://www.fetwayenkurdi.com/?p=4163

[1] “Gotin”, Îsa aleyhisselam e. Bi sedema ku bi fermana Xwedê “bibe” bê bav ji diya me Meryemê çêbûye, ev nav girtiye. Ayeta 47an me ji vê agahdar dike.

 

Facebook'ta PaylaşTwitter'da Paylaş
Bu Kategorideki Diğer Yazılar:
Sıra     Başlık Tarih    Okunma    
1 Ma Xwedê Teala bi her însanî re -bi awayekî- diaxive? 05.09.17 119
2 Di navbera ayeta 30an ji sûreyê E‘raf û ayeta 17an ji sûreyê Tewbe têkiliyek çawa heye? 24.10.17 62
3 Ma Xwedê Teala ji bo her herêmeke li cîhanê hişyarkerek şandiye? 06.09.17 124
4 Ma mirov dikare Qur’anê li menzela nivînan daliqîne? 25.10.17 51
5 Ma mebest ji bêjeya “ruhban” ya ku di Qur’anê de dibore de kî ne? 07.09.17 122
6 Ma mebest ji ayeta “Bawermend berê xwe ji tiştên beredayî vedigerînin” çi ye? 27.10.17 96
7 Ma mebest ji “ehbar”ê ya ku di Qur’anê de derbas dibe kî ne? 08.09.17 131
8 Ma mebest ji zahirî û batiniya Xwedê çi ye? 30.10.17 53
9 Gelo îfadeya esatîru’l-ewwelîn di wateya “çîrokên pêşiyan” de ye? 19.09.17 87
10 Ji bo dersên Qur’anê yên li dibistanê ma divê ku mirov bi desmêj be? 31.10.17 62
11 Ayetên di der barê jiyana Pêxemberê me de çima di Qur’anê cî digrin? 20.09.17 95
12 Ma hilgirtina Qur’anê di binê navikê re qedexe ye? 01.11.17 52
13 Ayeta “Ji tiştên ku dema werin aşkerekirin dê we xemgîn bikin, pirs mekin” divê çawa were fêhmkirin? 26.09.17 102
14 Li gorî ayeta 71an ji sûreyê Îsra mirov li axretê dê digel kîjan rêberan bên gazîkirin? 02.11.17 48
15 Destdana Qur’anê û desmêj? 03.10.17 98
16 Ji bo têgehên Qur’anê hûn tewsiyeya kîjan berheman dikin? 07.11.17 40
17 Xwendina Qur’anê û girtina serî? 04.10.17 85
18 Hûn dikarin têgeha “roj”ê ya di ayeta 29an ji sûreyê Nazîat rave bikin? 08.11.17 38
19 Ma temamê ayetên Qur’anê ne 6.666 ayet in? 05.10.17 89
20 Mebest ji gotina “dostik”an ya ku di Qur’anê de dibore çi ye? 15.11.17 30
21 Ma herdu ayetên dawî ji sûreyê Beqere bê navgîn hatine hinartin? 06.10.17 86
22 Ma li gorî Qur’anê zimanê heyînên bêcan jî heye? 16.11.17 19
23 Ji bo têgihîştina Qur’anê di esra seadetê de komxebatî dihat kirin? 10.10.17 75
24 Gelo Qur’an di kîjan mijaran de agahiyên ronker dide me? 17.11.17 14
25 Ma berî jidayikbûna Hz. Îsa, hatiye diyarkirin ku dê îmtihana dunyayê qezenc bike? 12.10.17 86
26 Ji bo fêhmkirina Qur’anê gelo ferhengên ‘Erebî çiqas ewle ne? 20.11.17 19
27 Ma divê em ayeta 45an ji sûreyê Alî Îmran ji aliyê qederê ve çawa fêhm bikin? 16.10.17 77
28 Di fêhmkirina Qur’anê de girîngiya bizava îctihadê çi ye? 21.11.17 16
29 Ma ji alimên berê kesekî ku ayeta 4an ji sûreyê Îbrahîm wekî we fêhm kiribe heye? 18.10.17 73
30 Ma Pêxemeberê me heta ku ayeta dawî daket, wî ji Qur’anê hikum nedaye? 23.11.17 16
31 Ma hîkmeta ku digel Qur’anê ji Resûlullah re hatiye hinartin çi ye? 23.10.17 67