Di fêhmkirina Qur’anê de girîngiya bizava îctihadê çi ye?
Fetwayen Kurdi > Fetwayên Nivîskî > Qur'an Tarih: 21 Kasım 2017

Pirs: Li gorî Qur’ana Pîroz, kesên ku ayetên Xwedê Teala li gorî îctihadên xwe şîrove bikin, çawa tên nirxandin?

Bersiv: Ayeta 1em û 2yem ji sûreyê Hûd mealen wiha ne:

Elîf, Lam, Ra. Ev kitêbeke wisa ye ku ayetên wê ji aliyê Xwedayê Hekîm ê Xebîr ve muhkem hatine dêrandin û piştre hatine tefsîlkirin. Da ku hûn ji bilî Xwedê ‘îbadetê ji tiştekî din re nekin. (Bibêje:) Bêguman ez ji aliyê Xwedê ve ji bo we mizgînber û hişyarker im.”

Mîna ku tê dîtin rave û şîrovekirina Qur’anê, Xwedê bi xwe girtiye ser xwe. Ayetên 16em û 19em ji sûreyê Qiyamet jî divê bi vî awayî bên fêhmê. Erka me jî ew e ku em cehd û xebatê bikin da ku em rave û şîroveyên Xwedê Teala bibînin. Bizav û hereketa îctihadê, encax di vê astê de dibe mewzûbehs.

Di kar û xebata xwe ya îctihadê de dema em ji vê xalê hereket bikin, da ku em xwe bigihînin rave û şîroveyên Xwedên Teala, ji ber ku em însan in dibe em şaşiyan bikin û ew uzur tê dîtin. Hereket û çalakiya îctihadê, eger ne bi mebesta tesbîta rave û şîroveyên Xwedê Teala bin, belbî bi mebesta pêkanîna çareseriya angaştên ku di Qur’anê de derbas nabin, wê demê dê pir şari‘ derkevin holê. Di wê rewşê em ê bibin dîndarên dînê ku hatiye çêkirin û em ê nebin peyrewên dînê ku hatiye hinartin.

Di derbarê şîrovekirina Qur’anê de di navnîşana jêr de agahiyên berfireh hene. Em tewsiye dikin ku hûn bixwînin:

http://www.suleymaniyevakfi.org/arastirmalar/kurani-aciklamada-usul.html

Dr. Fatih Orum

Facebook'ta PaylaşTwitter'da Paylaş
Bu Kategorideki Diğer Yazılar:
Sıra     Başlık Tarih    Okunma    
1 Gelo îfadeya esatîru’l-ewwelîn di wateya “çîrokên pêşiyan” de ye? 19.09.17 425
2 Ji bo dersên Qur’anê yên li dibistanê ma divê ku mirov bi desmêj be? 31.10.17 434
3 Gelo bêjeya “kitab” a ku di Qur’anê de derbas dibe bi çi wateyê ye? 06.12.17 342
4 Ma Xwedê Teala berê erd an jî asîman afirandiye? 15.01.18 378
5 Ayetên di der barê jiyana Pêxemberê me de çima di Qur’anê cî digrin? 20.09.17 454
6 Ma hilgirtina Qur’anê di binê navikê re qedexe ye? 01.11.17 420
7 Ma di Qur’ana Pîroz de helbestên serdema cahiliyeyê hene? 07.12.17 454
8 Ma di navbera ayetên 109-110an ji E‘raf û ayetên 34-35an ji Şu‘era tu nakokî heye? 16.01.18 338
9 Ayeta “Ji tiştên ku dema werin aşkerekirin dê we xemgîn bikin, pirs mekin” divê çawa were fêhmkirin? 26.09.17 462
10 Li gorî ayeta 71an ji sûreyê Îsra mirov li axretê dê digel kîjan rêberan bên gazîkirin? 02.11.17 405
11 Ma divê em ayeta 81an ji sûreyê Alî Îmran çawa fêhm bikin? 11.12.17 332
12 Ma di ayeta yekem ji sûreyê ‘Eleq de emrê bi xwendina çi hatiye kirin? 17.01.18 392
13 Destdana Qur’anê û desmêj? 03.10.17 495
14 Ji bo têgehên Qur’anê hûn tewsiyeya kîjan berheman dikin? 07.11.17 404
15 Ma Hamanê ku navê wî di Qur’anê derbas û Hamanê di Tewratê de heman kes in? 12.12.17 399
16 Ma divê em bêjeya “zenîm”ê ya di Qur’anê de çawa fêhm bikin? 19.01.18 362
17 Xwendina Qur’anê û girtina serî? 04.10.17 448
18 Hûn dikarin têgeha “roj”ê ya di ayeta 29an ji sûreyê Nazîat rave bikin? 08.11.17 470
19 Çima di hin ayetên Qur’anê de qala “Qur’ana ‘Erebî” tê kirin? 18.12.17 359
20 Ma divê em ayeta 19an ji sûreyê Hedîd çawa fêhm bikin? 30.01.18 330
21 Ma temamê ayetên Qur’anê ne 6.666 ayet in? 05.10.17 544
22 Mebest ji gotina “dostik”an ya ku di Qur’anê de dibore çi ye? 15.11.17 460
23 Ma divê tîpa “dad”ê çawa bê xwendin? 19.12.17 335
24 Ma zanîna sebebên nuzûla ayetên Qur’anê şert e? 31.01.18 287
25 Ma herdu ayetên dawî ji sûreyê Beqere bê navgîn hatine hinartin? 06.10.17 455
26 Ma li gorî Qur’anê zimanê heyînên bêcan jî heye? 16.11.17 395
27 Bêjeya ummetê di Qur’anê de di kîjan wateyan de hatiye bikaranîn? 20.12.17 509
28 Ma guhdarkirina bi rêya radyo, televîzyon û cd’yê dikeve şûna xetma Qur’anê? 01.02.18 337
29 Ji bo têgihîştina Qur’anê di esra seadetê de komxebatî dihat kirin? 10.10.17 459
30 Gelo Qur’an di kîjan mijaran de agahiyên ronker dide me? 17.11.17 395
31 Ma Qur’an kitêbeke ku bi tenê xitab/bang li mêran dike? 21.12.17 382
32 Ma berî jidayikbûna Hz. Îsa, hatiye diyarkirin ku dê îmtihana dunyayê qezenc bike? 12.10.17 499
33 Ji bo fêhmkirina Qur’anê gelo ferhengên ‘Erebî çiqas ewle ne? 20.11.17 422
34 Rojhilatnas û iddiaya ku Qur’an hatiye guhertin 22.12.17 394
35 Ma divê em ayeta 45an ji sûreyê Alî Îmran ji aliyê qederê ve çawa fêhm bikin? 16.10.17 505
36 Di fêhmkirina Qur’anê de girîngiya bizava îctihadê çi ye? 21.11.17 391
37 We çima ayeta 29an ji sûreyê Sad ji wergerên din cuda tercume kiriye? 26.12.17 395
38 Ma ji alimên berê kesekî ku ayeta 4an ji sûreyê Îbrahîm wekî we fêhm kiribe heye? 18.10.17 502
39 Ma Pêxemeberê me heta ku ayeta dawî daket, wî ji Qur’anê hikum nedaye? 23.11.17 417
40 Ma li gorî ayeta 54an ji sûreyê E‘raf, şev li pêş e yan ro? 27.12.17 432
41 Ma hîkmeta ku digel Qur’anê ji Resûlullah re hatiye hinartin çi ye? 23.10.17 461
42 Hûn di karin ji sûreyê Fatihe ayeta “em bi tenê ji Te arîkariyê dixwazin” rave bikin? 28.11.17 424
43 Ma Qur’ana Pîroz di 23 salan an jî bi tenê di mehekê de hatiye hinartin? 04.01.18 412
44 Ma Xwedê Teala bi her însanî re -bi awayekî- diaxive? 05.09.17 461
45 Di navbera ayeta 30an ji sûreyê E‘raf û ayeta 17an ji sûreyê Tewbe têkiliyek çawa heye? 24.10.17 395
46 Ma Xwedê Teala dixwaze ku mirovan ji rê derxe? 29.11.17 370
47 Ma duayên di Qur’anê de gotinên Xwedê ne? 05.01.18 367
48 Ma Xwedê Teala ji bo her herêmeke li cîhanê hişyarkerek şandiye? 06.09.17 503
49 Ma mirov dikare Qur’anê li menzela nivînan daliqîne? 25.10.17 442
50 Ma wateya têgeha “ulu’l-elbab” ya ku di gelek ayetên Qur’anê de dibore, çi ye? 30.11.17 431
51 Gelo di dema berhevkirina Qur’anê de tu mudaxeleyek çêbûye? 09.01.18 389
52 Ma mebest ji bêjeya “ruhban” ya ku di Qur’anê de dibore de kî ne? 07.09.17 534
53 Ma mebest ji ayeta “Bawermend berê xwe ji tiştên beredayî vedigerînin” çi ye? 27.10.17 443
54 Heywanên ku di (En‘am) ayeta 143 û 144an de derbas dibin 8 cot in, an 8 nêr û mê ne? 04.12.17 420
55 Ma hukmê sedeqeya necwayê di roja me de jî heye? 10.01.18 370
56 Ma mebest ji “ehbar”ê ya ku di Qur’anê de derbas dibe kî ne? 08.09.17 530
57 Ma mebest ji zahirî û batiniya Xwedê çi ye? 30.10.17 454
58 Çima mijarên di Qur’anê de di sûreyên cur bi cur de tên vegotin? 05.12.17 410
59 Ma lêkera şae û erade di Qur’anê de di wayeta “xwestin”ê de ye? 11.01.18 411