Gelo di dema berhevkirina Qur’anê de tu mudaxeleyek çêbûye?
Fetwayen Kurdi > Fetwayên Nivîskî > Qur'an Tarih: 09 Ocak 2018

Pirs: Di Qur’ana Pîroz de du şêwazên vegotinê hene. Ya yekem ku rasterast Xwedê dibêje “Min afirand”, “Min wiha xwest.” Şêwazekî din jî heye. Ev jî wekî ku yekî nivîsandibe û gotina Xwedê rast bidêre mîna “Xwedê wiha ferman dike.” Ev pirsa han ji min re çêbû: Gelo ayetek diyar bike ku temamê peyvên Qur’anê gotinên Xwedê ne, heye? Ango Qur’an di dema Hz. Muhemmed de ne wekî kitêbekê bû. Ma ne pêkan e ku Hz. Ebû Bekir û hevalên xwe ji hedîsên Hz. Muhemmed û ji gotinên xwe berhemek pêkanîbin? Ango gotinên bi awayê “Me bi xwe hinart” an jî “Min afirand” teqez kelamê Xwedê ye. Ev bi rastî jî ayet in. Ên din jî wekî “Xwedê wiha ferman kir”, “Xwedê vê ji we dixwaze.”  Ma nabe ku ev gotinên Xwedê rast didêrin û ji hedîsan hatibin girtin an jî ji aliyê sehabiyan ve lê hatibin zêdekirin?

Bersiv: Ev taybetmendî û şêwazên vegotina zimanê ‘Erebî ne; bi sedema ku di zimanê Turkî de tunene pêkan e ku ji we re xerîb xuya bike. Ji kesên hewl dane ku Qur’anê ji bilî Xwedê wekî gotina yekî din nîşan bidin tu kesî rexeneyeke wiha nekiriye. Lewra tiştekî wiha nayê hişê kesên ku bi zimanê ‘Erebî dizanin.

Hîn di jiyana Pêxemberê me de Qur’an wekî kitêbekê temam bûbû. Tiştê ku di dema Hz. Ebû Bekir de hatiye kirin jî ji nivîsandina metnekî ku bi tifaqa tevan û temamê ayetan di xwe de bihewîne û rê li pêşiya derketina ixtilafan bigre pêk tê. Ev jî hatiye bidestxistin. Di der barê metnê di destê me de ye ku metnê Qur’anê ye tu gengeşî çênebûye.

Vê ayeta li jêr destnîşan dike ku temamê lefzê Qur’anê yê Xwedê ye:

Ma ew ji serî heta dawî li Qur’anê nafikirin? Eger ew, ne ji cem Xwedê  bûya, ew ê tê de pêrgî gelek nakokiyan bihatina!” (Nîsa, 4/82)

Wekî din hûn dikarin li van ayetan jî binêrin: Beqere 2/23-24; En’am 6/19, Yûsuf 12/2,  Îsra 17/88, Neml 27/6, Şûra 42/7, Zuxruf 43/3.

Facebook'ta PaylaşTwitter'da Paylaş
Bu Kategorideki Diğer Yazılar:
Sıra     Başlık Tarih    Okunma    
1 Ma ji alimên berê kesekî ku ayeta 4an ji sûreyê Îbrahîm wekî we fêhm kiribe heye? 18.10.17 140
2 Ma Pêxemeberê me heta ku ayeta dawî daket, wî ji Qur’anê hikum nedaye? 23.11.17 90
3 Ma li gorî ayeta 54an ji sûreyê E‘raf, şev li pêş e yan ro? 27.12.17 82
4 Ma hîkmeta ku digel Qur’anê ji Resûlullah re hatiye hinartin çi ye? 23.10.17 124
5 Hûn di karin ji sûreyê Fatihe ayeta “em bi tenê ji Te arîkariyê dixwazin” rave bikin? 28.11.17 93
6 Ma Qur’ana Pîroz di 23 salan an jî bi tenê di mehekê de hatiye hinartin? 04.01.18 76
7 Ma Xwedê Teala bi her însanî re -bi awayekî- diaxive? 05.09.17 177
8 Di navbera ayeta 30an ji sûreyê E‘raf û ayeta 17an ji sûreyê Tewbe têkiliyek çawa heye? 24.10.17 109
9 Ma Xwedê Teala dixwaze ku mirovan ji rê derxe? 29.11.17 89
10 Ma duayên di Qur’anê de gotinên Xwedê ne? 05.01.18 63
11 Ma Xwedê Teala ji bo her herêmeke li cîhanê hişyarkerek şandiye? 06.09.17 175
12 Ma mirov dikare Qur’anê li menzela nivînan daliqîne? 25.10.17 112
13 Ma wateya têgeha “ulu’l-elbab” ya ku di gelek ayetên Qur’anê de dibore, çi ye? 30.11.17 89
14 Gelo di dema berhevkirina Qur’anê de tu mudaxeleyek çêbûye? 09.01.18 52
15 Ma mebest ji bêjeya “ruhban” ya ku di Qur’anê de dibore de kî ne? 07.09.17 182
16 Ma mebest ji ayeta “Bawermend berê xwe ji tiştên beredayî vedigerînin” çi ye? 27.10.17 159
17 Heywanên ku di (En‘am) ayeta 143 û 144an de derbas dibin 8 cot in, an 8 nêr û mê ne? 04.12.17 80
18 Ma hukmê sedeqeya necwayê di roja me de jî heye? 10.01.18 43
19 Ma mebest ji “ehbar”ê ya ku di Qur’anê de derbas dibe kî ne? 08.09.17 192
20 Ma mebest ji zahirî û batiniya Xwedê çi ye? 30.10.17 118
21 Çima mijarên di Qur’anê de di sûreyên cur bi cur de tên vegotin? 05.12.17 85
22 Ma lêkera şae û erade di Qur’anê de di wayeta “xwestin”ê de ye? 11.01.18 34
23 Gelo îfadeya esatîru’l-ewwelîn di wateya “çîrokên pêşiyan” de ye? 19.09.17 152
24 Ji bo dersên Qur’anê yên li dibistanê ma divê ku mirov bi desmêj be? 31.10.17 126
25 Gelo bêjeya “kitab” a ku di Qur’anê de derbas dibe bi çi wateyê ye? 06.12.17 81
26 Ma Xwedê Teala berê erd an jî asîman afirandiye? 15.01.18 40
27 Ayetên di der barê jiyana Pêxemberê me de çima di Qur’anê cî digrin? 20.09.17 149
28 Ma hilgirtina Qur’anê di binê navikê re qedexe ye? 01.11.17 108
29 Ma di Qur’ana Pîroz de helbestên serdema cahiliyeyê hene? 07.12.17 101
30 Ma di navbera ayetên 109-110an ji E‘raf û ayetên 34-35an ji Şu‘era tu nakokî heye? 16.01.18 23
31 Ayeta “Ji tiştên ku dema werin aşkerekirin dê we xemgîn bikin, pirs mekin” divê çawa were fêhmkirin? 26.09.17 158
32 Li gorî ayeta 71an ji sûreyê Îsra mirov li axretê dê digel kîjan rêberan bên gazîkirin? 02.11.17 108
33 Ma divê em ayeta 81an ji sûreyê Alî Îmran çawa fêhm bikin? 11.12.17 77
34 Ma di ayeta yekem ji sûreyê ‘Eleq de emrê bi xwendina çi hatiye kirin? 17.01.18 25
35 Destdana Qur’anê û desmêj? 03.10.17 154
36 Ji bo têgehên Qur’anê hûn tewsiyeya kîjan berheman dikin? 07.11.17 91
37 Ma Hamanê ku navê wî di Qur’anê derbas û Hamanê di Tewratê de heman kes in? 12.12.17 73
38 Ma divê em bêjeya “zenîm”ê ya di Qur’anê de çawa fêhm bikin? 19.01.18 21
39 Xwendina Qur’anê û girtina serî? 04.10.17 147
40 Hûn dikarin têgeha “roj”ê ya di ayeta 29an ji sûreyê Nazîat rave bikin? 08.11.17 111
41 Çima di hin ayetên Qur’anê de qala “Qur’ana ‘Erebî” tê kirin? 18.12.17 72
42 Ma temamê ayetên Qur’anê ne 6.666 ayet in? 05.10.17 153
43 Mebest ji gotina “dostik”an ya ku di Qur’anê de dibore çi ye? 15.11.17 95
44 Ma divê tîpa “dad”ê çawa bê xwendin? 19.12.17 62
45 Ma herdu ayetên dawî ji sûreyê Beqere bê navgîn hatine hinartin? 06.10.17 147
46 Ma li gorî Qur’anê zimanê heyînên bêcan jî heye? 16.11.17 80
47 Bêjeya ummetê di Qur’anê de di kîjan wateyan de hatiye bikaranîn? 20.12.17 101
48 Ji bo têgihîştina Qur’anê di esra seadetê de komxebatî dihat kirin? 10.10.17 130
49 Gelo Qur’an di kîjan mijaran de agahiyên ronker dide me? 17.11.17 83
50 Ma Qur’an kitêbeke ku bi tenê xitab/bang li mêran dike? 21.12.17 72
51 Ma berî jidayikbûna Hz. Îsa, hatiye diyarkirin ku dê îmtihana dunyayê qezenc bike? 12.10.17 140
52 Ji bo fêhmkirina Qur’anê gelo ferhengên ‘Erebî çiqas ewle ne? 20.11.17 86
53 Rojhilatnas û iddiaya ku Qur’an hatiye guhertin 22.12.17 86
54 Ma divê em ayeta 45an ji sûreyê Alî Îmran ji aliyê qederê ve çawa fêhm bikin? 16.10.17 131
55 Di fêhmkirina Qur’anê de girîngiya bizava îctihadê çi ye? 21.11.17 91
56 We çima ayeta 29an ji sûreyê Sad ji wergerên din cuda tercume kiriye? 26.12.17 78