Eger piştî nimêjê diyar bibe ku îmam bêdesmêj e dê çi bê kirin?
Fetwayen Kurdi > Fetwayên Nivîskî > Nimêj Tarih: 29 Ocak 2019

Pirs: Eger piştî kirina nimêjê were bîra îmam ku bêdesmêj e, dê çi bê kirin?

Bersiv: Eger îmamek bêyî zanîn/jibîr bike bêdesmêj an jî bi cenabetî li pêşiya cemaetê nimêj bike û heta nimêja xwe kuta bike li vê yekê newerqile;

  1. Li gorî Henefiyan divê hem îmam hem jî cemaet nimêja xwe ji nû ve bikin.
  2. Li gorî ‘Umerê kurê Xettab, Osmanê kurê ‘Effan, ‘Eliyê kurê Ebû Talib û ‘Ebdullahê kurê ‘Umer ji sehabiyan digel mezhebên Şafiî, Malikî û Henbelî di rewşeke wisa de cemaet nimêja xwe dubare nake; lê belê bi sedema ku nimêja îmam ne sehîh e, divê ew careke din bike.

Li gorî Henefiyan sehîhi/duristiya nimêja cemaetê, bi duristiya nimêja îmam ve girêdayî ye. Her çiqas jibîr kiribe jî bi sedema nimêja ku îmam bêdesmêj kiriye betal e, nimêja cemaeta li pey wî jî betal e.

Li gorî kesanê ku nêrîna din dipejirînin, duristiya nimêja cemaetê bi nimêja îmam ve ne girêdayî ye. Ji ber vê yekê nimêja îmamê ku piştî kutabûna nimêjê bêdesmêjiya xwe ferq dike betal e; lê belê nimêja cemaetê ne betal e. Delîlên wan ên din jî wiha ne:

Umer (x.j.q), piştî ku li pêşiya cemaetê nimêja spîdeyê kiriye hatiye bîra wî ku bi cenabet e, li ser vê yekê nimêja xwe careke din kiriye; lê belê cemaetê dubare nekiriye.

Her wiha hatiye ragihandin ku heman bûyer hatiye serê Osman  (x.j.q) jî. Wî nimêja xwe dubare kiriye; lê belê ji cemaetê re negotiye ku nimêja xwe careke din bikin.

Hatiye ragihandin ku ‘Elî (x.j.q) wiha gotiye: “Eger yekî bi cenabet îmamtiyê bike û bi vî rengî nimêjê temam bike, ez dê fermana bi rakirina xuslê û dubarekirina nimêjê lê bikim. Lê belê ez emir nakim ku cemaet nimêja xwe dubare bike.”

‘Ebdullahê kurê ‘Umer jî rojekê li pêşiya cemaetê nimêja nîvro kiriye, dema hatiye bîra wî ku bêdesmêj e, nimêja xwe careke din kiriye; lê belê cemaetê nekiriye. (Bnr: Îbn Qudqme, el-Muxnî, c. 1, rp: 777, mesele 1004; Îbn Ruşd, Bidayetu’l-Muctehid, c: 1, rp: 122; Wehbe ez-Zuheyli, el-Fiqhu’l- Îslamî ve Edilletuhu, c: 2, rp: 199-200)

Delîl, destnîşan didin ku îmamê bêdesmêj an jî bi cenabet dema bêyî zanîn/jibîr bike li pêşiya cemaetê nimêj bike û heta nimêj xelas bibe li vê yekê newerqile, dê ew bi tenê nimêja xwe dubare bike û nimêja cemaetê sehîh e. Lewra tebabûna îmam, ne ku mirov peywira kirina nimêjê bixe stûyê îmam, tebabûna îmam di wateya ku mirov bi hev re nimêj bike. Ji vê jî diyar dibe ku her kes nimêja xwe dike, kêmasiya yekî bandorê li ê din nake.

 

Facebook'ta PaylaşTwitter'da Paylaş
Bu Kategorideki Diğer Yazılar:
Sıra     Başlık Tarih    Okunma    
1 Ma hilkirina milan di nimêjê de mekrûh e? 27.12.18 111
2 Ma mirov dikare bi pêlavê nimêj bike? 06.02.19 38
3 Ma jin dikarin bêyî lixwekirina goreyan nimêj bikin? 28.12.18 90
4 Ma mirov dikare bi kincên bi resm nimêj bike? 18.02.19 24
5 Ma em nimêjên xwe yên sunnet li mizgeftê yan li malê bikin? 31.12.18 88
6 Ma nimêja jinan ji ya mêran cuda ye? 19.02.19 21
7 Ma mirov kengî rêwî tê hesabkirin? 03.01.19 74
8 Ma divê em li leşkeriyê çawa nimêj bikin? 20.02.19 15
9 Ma sûreyên di nimêjê de tên xwendin divê li pey hev bin? 08.01.19 79
10 Ma niyeta nimêjê çawa tê anîn? 09.01.19 77
11 Ma rast e ku “jina bêhn di xwe dabe, heta xusla xwe raneke nikare nimêj bike” 10.01.19 84
12 Xwendekarên dibistanê dê nimêjên xwe çawa bikin? 15.01.19 77
13 Ma jin dikare îmamtiya jinan bike? 23.01.19 70
14 Mirov di kîjan rewşan de dikare peya nimêj bike? 24.01.19 54
15 Mirov di demên kar de dê nimêjên xwe kengî bike? 25.01.19 55
16 Ma nabe ku karkerên me nimêjên xwe bihêlin qezayê? 28.01.19 49
17 Eger piştî nimêjê diyar bibe ku îmam bêdesmêj e dê çi bê kirin? 29.01.19 55
18 Ma qibleya Misilmanan ya ewil Ke‘be yan Beytul-Meqdis bû? 24.12.18 79
19 Dema jin di pêşiya nimêjker re derbas bibe, ma nimêj betal dibe? 30.01.19 50
20 Di nimêja bi cemaetî de ma şert e ku mirov bibêjê “tebayî îmamê hazir” 25.12.18 89
21 Da ku bikaribim rabim nimêja sibehê divê ez çi bikim? 31.01.19 47
22 Di nimêja bi cemaetî de divê cemaet kengî silavê bide? 26.12.18 107
23 Ez nikarim xwe bi tevahî bidim nimêjê. Divê ez çi bikim? 01.02.19 55