Ma di desmêjê de şûştina hundirê çavan jî ferz e?
Fetwayen Kurdi > Desmêj > Fetwayên Nivîskî Tarih: 17 Ocak 2014

Pirs: Tê ragihandin ku Ebdullah kurê Umer (x.j.q) û Ebdullah kurê Ebbas (x.j.q) dema desmêj digirtin, hundirê çavên xwe jî dişûştin. Di desmêjgirtinê de ma divê ku mirov hundirê çavên xwe jî bişû? Eger ne ferz be hikmetê kirina wan dibe ku çi be?

Bersiv: Di ayeta derbarê desmêjê de ji sûreyê Maîde, Xwedê Teala fermana şûştina “” dike. Ji vê fermanê tu kes şûştina hundirê çavan fêhm nake. Eger riwayeta ku Ebdullah kurê Umer û Ebdullah kurê Ebbas hundirê çavên xwe jî dişûştin rast be, ev, îctihadeke şexsî ye ji wan, ne tiştekî zêdetir e. Di vê mijarê de ji Pêxember (s.a.w) tu tetbîq (pê ‘emel kirin) an jî tu gotin nehatine ragihandin.[1]



[1] Bnh. Îmam Newewî, el-Mecmû’ Şerhu’l-Muhezzeb li’şŞîrazî, I, 202-203, Fer’un fî keyfiyyetil-Medmedetî wel-Îstinşaqî.

Facebook'ta PaylaşTwitter'da Paylaş
Bu Kategorideki Diğer Yazılar:
Sıra     Başlık Tarih    Okunma    
1 Ma Misilmanan, limêjên xwe li Mekkeyê bi desmêj dikirin? 17.01.14 1.747
2 Ma pîreka bi cenabet, dikare şîr bide zaroka xwe? 18.01.14 1.858
3 Bavê ku kafir be, gelo tu mafê wî li ser zarokên wî yên Musulman heye? 19.01.14 1.449
4 Gelo dînê Îslamê ji bo karkirinê, tu sînorek daniye? 21.01.14 1.616
5 Firotina malê ku ne di destê meriv de be, gelo caiz e yan na? 21.01.14 1.594
6 Hukmê firotina meyê li welatên xeyrimuslim çi ye? 22.01.14 1.183
7 Di berdana beriya zîfafê de, gelo dîsa jî şert e ku di hizûra du şahidan de pêk were? 24.01.14 1.432
8 Di kîjan rewşan de pîrek dikare doza berdanê li mêrê xwe veke? 24.01.14 1.437
9 Sêhr çi ye? 03.02.14 1.612
10 Piştî mirina zarokên biçûk, divê meriv çi bike? 03.02.14 1.567
11 Ma divê em hedîsa “Kesê ku dînê xwe guhert serê wî jê bikin” çawa fêhm bikin? 04.02.14 1.500
12 Cin dikarin têkevin xewna meriv? 06.02.14 1.733
13 Mêr û jin, ma dikarin ewretê hev bibînin? 06.02.14 1.382
14 Ma limêja înê li ser pîrekan jî ferz e? 10.02.14 1.305
15 Ma di gava limêja înê de kirîna tiştekî ji kantînê caiz e? 10.02.14 1.245
16 Hukmê ku meriv piştî her duayî bibêje “el-Fatîhe” çi ye? 11.02.14 1.746
17 Ma di şevên qendîlê de dawet an jî nîşanî tê kirin? 13.02.14 1.572
18 Zarokên me çênabin ma caiz e ku em zarokekî ji xwe re bigirin? 13.02.14 1.521
19 Ma çêdibe ku nîkah bê mehr were birîn? 19.02.14 1.618
20 Ma nîkah bi henekan tê birîn? 19.02.14 1.528
21 Meriv dikare bi pîreka birayê xwe yê mirî re bizewice? 19.02.14 1.470
22 Da ku ez diya xwe razî bikim, ma divê ez bi yekî bê dilê xwe re bizewicim? 19.02.14 1.560
23 Dema meriv pereyê faîzê dide jaran, ma divê ku em bêjin ev ê faîzê ye? 23.08.14 1.427
24 Di kîjan rewşan de meriv dikare bi faîzê ji bankan krêdiyê bikişîne? 23.08.14 1.477
25 Gelo kara ku ji kiriya xeyrî menqûlan û faîzê tê bidestxistin heman tişt in? 23.08.14 1.579
26 Helal çi ye? Ma hûn dikarin tarîf bikin? 18.11.14 1.264
27 Gelo erk û wezîfa Pêxember ya ravekirina Qur’anê heye an tune ye? 18.11.14 1.226
28 Ma divê em sedeqeya fitrê li çend kesan belav bikin? 03.12.14 1.102
29 Ma guneh e ku meriv pesnê yekî xeyrimislim bide? 06.01.15 1.114
30 Hukmê ku pîrek servekirî û bi derpê bixebitin çi ye? 04.02.15 1.398
31 Ma divê pîrek çarika xwe çawa girê bidin? 04.03.15 1.520
32 Dema xwendina Qur’anê de ma lazim e ku pîrek serê bigirin? 29.03.15 1.453
33 Di rakirina xuslê de gelo şûştina qulên guharan jî şert e? 20.04.15 1.247
34 Dîtina heyvê û weqfeya ‘Erefeyê 08.05.15 1.308
35 Îhram çi ye? Delîla pêdiviya girêdana îhramê çi ye? 12.06.15 1.261
36 Ma temamê pêxemberan hec kirine? 01.07.15 1.250
37 Madem bawermend necis nabe, jina di cila de çima ne paqij tê pejirandin? 24.08.15 1.245
38 Duayê Cewşenê ji aliyê ‘ilmê hedîsê ve, çawa tê nirxandin? 28.09.15 1.205
39 Ma limêjek bi navê limêja gorê heye? 30.11.15 1.099
40 Meseleya Se‘lebe gelo rast e, an jî çîrok e? 19.01.16 1.213
41 Ma birastî jî Hz. Îsa di dergûşê de xeber daye? 24.02.16 1.251
42 Ma hedîsa “Temenê umeta min, 1.500 salî derbas nake.” sehîh e? 29.03.16 1.115
43 Ma di bara bikaranîna gopal de tu hedîsek heye? 26.04.16 1.078
44 Ma hûn têgeha şirkê çawa rave dikin? 03.06.16 1.119
45 Ma rojîgirtina nexweşên ku tedawiyê dibînin mehzûr e? 29.06.16 1.054
46 Hukmê întihar/xwekujiyê çi ye? 05.08.16 1.049
47 Ma yên dibêjin ku “divê murted werin kuştin” dikevin şirkê? 21.09.16 1.118
48 Ma “nîkaha dilan” heye? 21.10.16 848
49 Ma mirov li der an jî li hundirê tirbeyê Fatiheyê bixwîne? 16.11.16 938
50 Ma bijîşk dikarin ji nexweşên xwe yên baş nabin ucretê bigirin? 26.12.16 943
51 Ma kirina ‘îbadetên pir di şevên qendîlê de mehzûr e? 07.02.17 828
52 Ma pîrozkirina hefteya jidayikbûna Pêxember fermaneke olî ye? 02.03.17 782
53 Ma divê ku em gilîyê kesên karebaya qaçax dixebitînin, bikin? 04.05.17 837
54 Kişandina ultrason, rontgen û tomografiyê rojiyê dişkîne? 14.06.17 782
55 Ez bi keçên xwe re bi lîstika ladesê dilîzim. Ma lades jî qumar e? 02.08.17 664
56 Gelo îfadeya esatîru’l-ewwelîn di wateya “çîrokên pêşiyan” de ye? 19.09.17 681
57 Ma mirov dikare Qur’anê li menzela nivînan daliqîne? 25.10.17 661
58 Ma wateya têgeha “ulu’l-elbab” ya ku di gelek ayetên Qur’anê de dibore, çi ye? 30.11.17 634
59 Gelo di dema berhevkirina Qur’anê de tu mudaxeleyek çêbûye? 09.01.18 601
60 Ma di heqê ku dê Cebraîl 10 caran were ser rûyê erdê, tu hedîsek heye? 12.02.18 538
61 Li gorî dînê me hukmê meseleya “sêwiyê bapîr” ya di mîratê de çi ye? 09.03.18 504
62 Malê bav dê di navbera du kur û keçekê de çawa bê belavkirin? 05.04.18 468
63 Mêr mir. Dayik, bav, hevser û sê keçên wî hene. Mîrat dê çawa were teqsîmkirin? 08.05.18 408
64 Ma mirov dikare di rojiyê de avê di dev û pozê xwe wernede? 25.05.18 438
65 Ma bira dikarin xwişkên xwe ji mîratê mehrûm bikin? 29.06.18 283
66 Ma gotina “rediyellehu anh” ji bo sehabiyan bid‘t e? 25.07.18 402
67 Ma divê em di hemî axaftinên xwe de bibêjin “îşaellah”? 12.09.18 239
68 Ma rastiya “şeqama şefqetê” ya ku mirov dibêjin çi ye? 10.10.18 203
69 Ma destûrdayina sazkirina stasyona bazê li banê xêniyan caiz e? 07.11.18 157
70 Ma îcrakirina stran û îlahiyan û guhdarkirina li wan caiz e? 07.12.18 164
71 Mirov di demên kar de dê nimêjên xwe kengî bike? 25.01.19 188
72 Ma lixwekirina kum an jî şaşikê ji bo nimêjê lazim e? 11.03.19 143
73 Ma mirov dikare di rêwîtiyê de nimêjên xwe çar qam bike? 25.04.19 90
74 Hukmê qurbana ‘eqîqeyê çi ye?  Ma serjêkirina wê ferz e yan na? 17.07.19 49
75 Hukmê mesihkirina paş stû çi ye? 17.01.14 1.643
76 Gelo bi desmêjekê, çend limêj tên kirin? 18.01.14 1.679
77 Meriv dikare têkilatiyên xwe ji eqrebayên xwe bibire? 19.01.14 1.569
78 Malê ku di destê me de ye, dema bihayê wê zêde bibe, ma divê em bi kîjan bihayî bifiroşin? 21.01.14 1.489
79 Hukmê malê ku bi rêya fermî nehatibe qeydkirin û bikir jî ew teslîm negirtibe, dê çawa be? 21.01.14 1.555
80 Gelo dermankirina bi rêya bioenerjiyê, mumkin e? 22.01.14 1.221
81 Mena bêjeya ‘idde çi ye? 24.01.14 1.444
82 Di kîjan halan de lazim e ku mêr, mehrê bide pîrekê? 24.01.14 1.532
83 Gunehê kesên sêhrê dikin û yên didin kirin çi ye? 03.02.14 1.575
84 Hukmê kirina limêja mirî piştî definkirinê li ser gorê çi ye? 03.02.14 1.555
85 Ma di umetên berê de jî destê dizan dihate jêkirin? 04.02.14 1.440
86 Gelo hemî nexweşiyên derûnî bi sedem cinan e? 06.02.14 1.631
87 Ma di dînê me de, munasebeta bi pîrekê re ji paş ve teqez hatiye heramkirin? 06.02.14 1.198
88 Li gorî mezheban ji bo limêja înê herî kêm divê çend kes hebin? 10.02.14 1.313
89 Ma helal e ku mirov di gava limêja înê de li ser înternetê karê kirîn û firotinê bike? 10.02.14 1.231
90 Ma rast e ku bêjeya “Amîn” ji Cihûyan derbasî çanda Misilmanan bûye? 11.02.14 1.597
91 Pereyê bi emanet dema telef bibe, dê kî wî pereyî bide? 13.02.14 1.628
92 Ma ji zirkur û zirkeçan re jî ji mîratê par heye? 13.02.14 1.681
93 Hukmê zêr û xişrên ku di dawet û nîkahê de tên diyarîkirin çi ye? 19.02.14 1.461
94 Ma divê meriv ji îfadeya “Telaq du car in”, çi fêhm bike? 19.02.14 1.612
95 Di dînê me de, cih û girîngiya bekaretê çi ye? 19.02.14 1.412
96 Kesê zewicandî dema pirsgirêkên wî yên cinsî hebin, gelo dikare bi yeka din re rabe û rûnê? 19.02.14 1.650
97 Da ku însan jê îstifade bikin, ma meriv dikare malê xwe têxe faîzê? 23.08.14 1.469
98 Dema banka krêdiyê dide, ma qey pereyan nafiroşe ango bazirganiyê nake? 23.08.14 1.480
99 Gelo caiz e ku meriv xeyrî menqûlên xwe bi kirê bide bankayan? 23.08.14 1.494
100 Heram çi ye û cureyên wê çi ne? 18.11.14 1.446