Ma merîşte jî mîna mirovan cengê dikin?
Fetwayen Kurdi > Ferîşte > Fetwayên Nivîskî Tarih: 14 Şubat 2018

Pirs: Min di meal-tefsîrekê de xwend: Di ayeta 9an ji sûreyê Enfal de hezar ferîşteyên ku ji aliyê Xwedê Teala ve hatibûn hinartin bi xwe beşdarî cengê nebûne. Di şîroveya wê ayetê de tê diyarkirin ku arîkariya ferîşteyan ne fiilî bûye; bi awayê ku hêz û qawetê bide dilê bawermendan ango manewî bûye. Mamoste, hûn di der barê vê mijarê de çi dibêjin? Ma ferîşte jî mîna însanan şer dikin, an jî di vir de wateyeke mecazî heye?

Bersiv: Xwedê Teala di der barê vê mijarê de wiha ferman dike:

Bi rastî Xwedê li Bedrê digel ku hûn bêhêz bûn jî arîkariya we kir. Naxwe xwe ji (ezabê) Xwedê biparêzin da ku hûn spasiya Wî bikin.

Di wê rojê de te ji bawermendan re digot: ‘Ma ew sê hezar ferîşteyên ku Xwedê ji bo piştgiriya we şandin ne besî we ye?’

Belê, bes e. Eger hûn xwe ragirin û xwe bi sînorê Xwedê biparêzin û ew (dijminên we) jî ji nişka ve bi ser we de bigrin, Xwedê dê bi pênc hezar ferîşteyên binîşan, piştgiriya we bike.

Ev tiştê Xwedê ji we re kir, sirf ji bo ku ji we re bibe mizgînî û dilaramî. Serkeftin, her ji cem Xwedayê ʿEzîz ê Hekîm e.” (Ali Îmran, 3/123-126)

Wê rojê we ji Rebbê xwe arîkarî dixwest. Wî jî wiha ‘Ez ê di hawara we de li pey hev hezar ferîşteyî bişînim’ bersiv dabû we.

Da ku bibe mizgînî û dilê we pê aram bibe, Xwedê ev kir. Jixwe  serkeftin her ji cem Xwedê ye. Bê guman Xwedê ʿEzîz e, Hekîm e.

Wê rojê (Xwedê) xeweke sivik avêt ser çavên we, da ku we pê paqij bike û tasawasa şeytên ji we bibe, dilê we bi hev girê bide û lingên we bi cih bike ji esmanan baran bi ser we de barand.

Wê rojê Rebbê te ev peyam ji ferîşteyan dişand: Bê guman Ez bi we re me, vêca piştgiriyê bidin wan ên ku bawerî anîne; Ez ê tirsê biavêjim dilê yên ku kafir bûne. Êdî (gelî bawermendan) li stû û sertiliyên wan bixin.” (Enfal, 8/9-12)

Wekî ku ji ayetên li jor borîn bi awayekî zelal tê fehmê, Xwedê Teala ferîşte ne ji bo ku kafiran bikujin; belbî da ku ji bawermendan bibin mizgînî û dilê wan pê aram bibe şandine. Lewra jimara kafiran di cenga Bedrê de ji hezarî kêmtir bû. Heke hezar ferîşteyên hatine hinartin li stû û sertiliyên wan bixistana dê kafirek jî li ser piyan nemana. Ji ber vê yekê fermana “li stû û sertiliyên wan bixin” ya di ayetê borî de ne li ferîşteyan, li bawermendan hatiye kirin. Ango ferîşteyan, mîna mucahidan şûr di dest de ceng nekirine. Lê belê bi sedema ku li cem wan hazir bûne ji bawermendan re bûne arîşen, mizgînî û ewlehî.

Facebook'ta PaylaşTwitter'da Paylaş
Bu Kategorideki Diğer Yazılar:
Sıra     Başlık Tarih    Okunma    
1 Ji bo destdana Qur’anê ma divê ku meriv bi desmêj be? 17.01.14 1.210
2 Di mezhebê Henefî de, mesihkirina li ser goreyan çawa tê kirin? 18.01.14 1.333
3 Tiştên ji zarokan re tên diyarîkirin, bav an jî welî dikare tê de teseruf bike? 19.01.14 972
4 Gelo rast e ku Ebû Henîfe, di ticaretê de ji bo karkirinê sînorek daniye? 21.01.14 1.193
5 Ma divê ku meriv hemî taybetmendiyên mal ji bikir re bibêje? 21.01.14 1.146
6 Hukmê dayina ruşwetê li welatên xeyrimislim çi ye? 22.01.14 1.053
7 Ma di berdanê de şahid, di dema telaq yan dema tefrîqê de tên girtin? 24.01.14 1.253
8 Berdana berî zîfafê 24.01.14 1.257
9 Eger mêr angaşt bike ku pîreka wî zina kiriye, divê çi bike? 24.01.14 1.231
10 Hukmê limêja li ser zarokên ji ber diya xwe çûne yan jî nîvcî çêbûne û mirine çi ye? 03.02.14 1.217
11 Di huqûqa Îslamê de cezayê tecawuzkirinê çi ye? 04.02.14 1.215
12 Di êrîşbirina li ser Lîbyayê, divê helwesta kesê Misliman çawa bûna? 06.02.14 1.319
13 Hukmê nêzîkatiye bi bal pîrekê ve bi rêya “oral” ji dev çi ye? 06.02.14 1.159
14 Pîreka ku xwînmeha wê diqede, bê ku serê xwe bişû dikare bi zilamê re rakeve? 06.02.14 1.093
15 Seqetên ku beşdarî limêja înê dibin gelo ferza wê ji stûyê wan derdikeve? 10.02.14 1.105
16 Di hin duayan de gelo çima meriv berê destên xwe dide jêr? 11.02.14 1.258
17 Hukmê lêxistina daholê di dawetan de çi ye? 13.02.14 1.295
18 Ez çawa dikarim dev ji hevzayendiyê berdim? 13.02.14 1.081
19 Ma durist e ku nîkaha dînî bê xebera malbatê were birîn? 19.02.14 1.244
20 Di zewacên eqrebayan de çima zarok seqet çêdibin? 19.02.14 1.225
21 Meriv dikare jina xwe berde û bi baltûza xwe re bizewice? 19.02.14 1.266
22 Xwesûya min limêj nake, ma divê ez çawa pê re tev bigerin? 19.02.14 1.193
23 Gelo tehwîlên dewletê û bonoyên xezîneyê heram in? 23.08.14 1.106
24 Dema meriv bo yekî krêdiyê bikişîne, guneh di stûyê kê de ye? 23.08.14 1.082
25 Hukmê kişandina krêdiyê ji bankê, bo leşkeriya bi bedêlî çi ye? 23.08.14 1.288
26 Xwedê Teala ji me, çi dixwaze? Çi naxwaze? 18.11.14 868
27 Di têgihîştina mena Qur’anê de, gelo ferhengên zimanê Erebî çiqas ewle ne? 18.11.14 1.121
28 Ma meriv dikare fitra xwe bide weqf û komeleyên ku xizmetên olî dikin? 02.12.14 871
29 Ma Tewrat hatiye guhertin? 03.01.15 1.107
30 Ma jin çima xwe dinixumînin? 02.02.15 1.263
31 Ma di girêdana krawatê de tu mehzûrek heye? 28.02.15 1.221
32 Ma mêr, ji sergirtina jina xwe berpirsyar e? 28.03.15 1.189
33 Gava meriv bi cenabetî li nivîna xwe razê û piştî rakirina xuslê dîsa lê rakeve ma careke din xusul lazim dike? 17.04.15 1.023
34 Mêr û jina ku bi hev re xebitîbin ma divê ku bi hev re biçin hecê jî? 06.05.15 998
35 Bikaranîna bandên akupunkturê gelo dibe asteng bo rakirina xuslê? 08.06.15 952
36 Xanimeke ezeb ma dikare bi tena serê xwe biçe ‘umreyê? 30.06.15 967
37 Ma di hundirê Ke‘beyê de çi heye? 15.07.15 1.003
38 Kesê di axirzeman de îbadetên hindik bike, ma dê xelas bibe? 17.09.15 1.086
39 Nerîna li wêneyê mirî ma ezab dide mirî? 02.11.15 936
40 Ma dibe ku însan, bêhemdî ketibe şirkê? 30.12.15 997
41 Ma Hz. Îsa di zarokantiya xwe de bûbû pêxember? 23.02.16 836
42 Hedisa “Kesê çar rek‘et sunetên berî nîvro neke, mehdervaniya min nagihîjê” sehîh e? 28.03.16 882
43 Ma hedîsa kesê qurbanê serjê neke bila nêzî mizgefta me nebe, sehîh e? 25.04.16 855
44 Ma gunehê şirkê bi tu awayî nayê bexşandn? 02.06.16 889
45 Kesên ku êşa serî dikişînin gelo dikarin rojiyê bigirin? 28.06.16 742
46 Ma bikaranîna bêjeya “reb”, “seyyid” û “mewlana” ji bo însanan durist e? 04.08.16 777
47 Ma Pêxember, serokê durûyan Ebdullah kurê Ubey çima neda kuştin? 20.09.16 772
48 Ma bav dikare ji dêla keça xwe mahrê qebûl bike? 20.10.16 714
49 Kesê nîkaha dînî dibire ma şert e ku seyda be? 15.11.16 696
50 Heke pîşeyê me doktorî be, ma divê ku em bixebitin da ku em bibin bijîşkê herî baş? 21.12.16 667
51 Ma di şeva Beratê çiqas însan tên bexşandin? 25.01.17 639
52 Ma tu îbadeteke u xasî bi meha Seferê be heye? 01.03.17 576
53 Ma ez dikarim mafê xwe ji dil helal nekim? 03.05.17 584
54 Dayina xwînê rojiyê betal dike? 13.06.17 472
55 Diravên ku di iddiayê de ji min çûne heke qezenc bikim, dikarim bikar bînim? 01.08.17 415
56 Ma mebest ji “ehbar”ê ya ku di Qur’anê de derbas dibe kî ne? 08.09.17 437
57 Di navbera ayeta 30an ji sûreyê E‘raf û ayeta 17an ji sûreyê Tewbe têkiliyek çawa heye? 24.10.17 299
58 Ma Xwedê Teala dixwaze ku mirovan ji rê derxe? 29.11.17 272
59 Ma duayên di Qur’anê de gotinên Xwedê ne? 05.01.18 276
60 Ma mirov dikare bi ferîşteyan re têkeve têkiliyê û arîkariyê ji wan bixwaze? 09.02.18 218
61 Ma berpirsyariya me ya ji tetbîqkirina hukmên mîratê yên di Qur’anê de çi ye? 08.03.18 174
62 Dema kesê mirov jê deyn kiriye bimire, divê mirov çi bike? 02.04.18 117
63 Ma agahiya ku zarokên xwişkê nabin wêris rast e? 07.05.18 46
64 Kesên bê mazeret rojî nagrin ma îsyankariya Xwedê dikin? 25.05.18 71
65 Ma mirov dikare li qedemgehê desmêj bigire? 17.01.14 1.395
66 Ma dema mesihkirina li ser xufikan, kengî dest pê dike? 18.01.14 1.289
67 Hukmê pîrozkirina roja jidayikbûnê çi ye? 19.01.14 1.023
68 Ma rast e ku di “Mecelle”yê de, sînorê karkirinê hatiye danîn? 21.01.14 1.235
69 Gelo firotina bi rêya “Bey‘ê bil-Wefa”, caiz e? 21.01.14 1.262
70 Serîlêdana li dadgehên xeyrî Îslamî ji bo bidestxistina mafê xwe, ma meriv ji dîn derdixe? 22.01.14 918
71 Ji bo lihevanîna mêr û jinê, meriv kengî dikeve dewrê? 24.01.14 1.166
72 Ma pîreka ku piştî nîkah û xelweta sehîh e hatibe berdan, mehr jê re dikeve yan na? 24.01.14 1.188
73 Di huqûqa Îslamê de nefeqe û pêdiviyên zarokan li ser kê ye? 24.01.14 1.206
74 Ma mêr dikare jina xwe ya mirî bişû? 03.02.14 1.293
75 Ma rast e ku kesê ji dîn derkeve ango “murted”, tê kuştin? 04.02.14 1.260
76 Gelo lêxistina cinan heye? 06.02.14 1.250
77 Di têkiliya oral de eger avik ji mêr neyê, ma lazim e ku xusla xwe rake? 06.02.14 1.008
78 Li gorî mezhebê Henefî, îro li Tirkiyê limêja înê tê kirin an na? 10.02.14 1.174
79 Ma rast e ku pîrek, roja înê nikarin limêja nîvro bikin? 10.02.14 1.022
80 Hukmê ku meriv piştî duakirinê destên xwe bi ser çavên xwe bixe çi ye? 11.02.14 1.257
81 Ma meriv dikare beşdarî dawetên ku tê de heramî tên kirin, bibe? 13.02.14 1.276
82 Hukmê ewladgirtina zarokê/a hêj nû hatiye dinyayê, çi ye? 13.02.14 1.338
83 Ên ku sirf bi rêya fermî zewicîne, ma zinayê dikin? 19.02.14 1.177
84 Meriv dikare ji yekî ku ne bavê meriv e re bibêje “bavo”? 19.02.14 1.294
85 Ma meriv dikare jina xwe ya nexweş bernede û bi baltûza xwe re bizewice? 19.02.14 1.232
86 Ma mafê mêr heye ku li jina xwe ferman bike? 19.02.14 1.333
87 Faîzên ku di bankê de pêk tên, ma meriv dikare bide jar û feqîran? 23.08.14 1.198
88 Bo xelasiya ji tengasiya malî, meriv dikare ji bankê krêdiyê bikişîne? 23.08.14 1.208
89 Di navbera kara ku ji xeyrî menqûlan tê bidestxistin û ya faîzê çi ferq heye? 23.08.14 2.991
90 Ferz çi ye û cureyên wê çi ne? 18.11.14 937
91 Kesên ayetên Xwedê Teala li gorî îctihadên xwe şîrove dikin 18.11.14 989
92 Gelo fitre ji pertalên ticaretê jî tê dayin? 03.12.14 877
93 Digel ku lanet li Cihûyan hatiye barandin çawa dibin hêzeke navnetewî? 05.01.15 961
94 Ma divê mêr di kincan de bala xwe bidin çi? 03.02.15 1.159
95 Gelo ez dikarim ristika bi nîşana xaçê, têxim stûyê xwe? 02.03.15 1.098
96 Meriv dikare bi rakirina xuslê bi tenê limêj bike, an divê meriv desmêj jî bigire? 28.03.15 1.014
97 Destdana kesê bi cenabet, kincan nepak dike? 19.04.15 942
98 Ji bo hecê ma divê ku pîrek destûrê ji mêrê xwe bigire? 07.05.15 1.054
99 Li malên ku ava germ lê tune ye, mesela desmêj û xuslê dê çawa bê çareserkirin? 11.06.15 920
100 Ma pîrek dê çawa xusla xwe rakin? 01.07.15 888