Ma divê meriv ji îfadeya “Telaq du car in”, çi fêhm bike?
Fetwayen Kurdi > Fetwayên Nivîskî > Zewac Tarih: 19 Şubat 2014

Pirs: Min nivîsên we yên di derbarê jinberdanê de xwendin. Dema min û hevalekî xwe li ser vê meseleyê me nîqaş kir, em bi hev re ketin îxtilafê. Hûn dikarin vê meseleyê hinekî vekin?

Bersiv: Xwedê Teala di ayetên pêşîn ji sûretê “Telaq” yanî sûreyê jinberdanê de ehkamê wê bi berfirehî bi me daye naskirin. Her jinberdana ku li gorî şert û mercên di wan ayetan de derbas dibe, pêk bê telaqek ango berdanek tê qebûlkirin. Lewra Xwedê Teala di sûreyê Beqera ayeta 229’an ferman dike ku: “Telaq du car in.” Lê belê di hundirê ‘ideyê de eger mêr poşman bibe dikare li jina xwe vegere. Ango jina xwe li xwe vegerîne. Xwedê Teala wiha ferman dike:

Eger mêrên wan lihevhatinê bixwazin, ji wan re bêhtir heq heye ku wan li xwe vegerînin.”[1]

Eger bi vî hawî jina xwe du caran berde, piştî berdana cara sêyem êdî şert û mercên vegerînê ne wekî berê hêsan in. Xwedê Teala di heman sûreyî de di ayeta 230’an de wiha ferman dike:

Êdî eger mêr jina xwe berde, ev jin lê ne helal e heta ku ji bilî wî bi mêrekî din re nezewice. Eger wî ew berda, êdî tu guneh li ser herduyan tune ye ku dîsa li hev vegerin, eger bawerî anîbin ku dê tixûbên Xwedê bi cî bînin.”[2]



[1] Beqere, 2/228.

[2] Beqere, 2/230.

Facebook'ta PaylaşTwitter'da Paylaş
Bu Kategorideki Diğer Yazılar:
Sıra     Başlık Tarih    Okunma    
1 Di hilbijartina hevalekî/ê ji bo zewacê, divê mirov bala xwe bide çi? 19.02.14 1.018
2 Mêrê Misliman, ma dikare bi yeka Fileh re bizewice? 19.02.14 1.023
3 Ma lixwekirina gustîlka zewacê durist e? 19.02.14 1.032
4 Ma mêr û jin dikarin bi navê hev bangî hev bikin? 19.02.14 1.000
5 Gunehên ku me beriya zewacê kirine, ger em bi hev re bizewicin tên bexşandin? 19.02.14 1.083
6 Ma meriv dikare keça xwe bide yekî ku limêj nake? 19.02.14 1.007
7 Ma zewaca bi yeka/î ku zina kiribe û piştre poşman bûbe re durist e? 19.02.14 1.016
8 Hukmê kirina du rek’et limêj di şeva gerdekê de çi ye? 19.02.14 981
9 Ji aliyê dînê ve mafê mêr heye ku doza zarokan li jina xwe bike? 19.02.14 1.049
10 Rast e ku pîrek ne mecbûr in şîr bidin zarokên xwe? 19.02.14 1.116
11 Temenê keçan ji bo zewacê, herî kêm divê çiqas be? 19.02.14 925
12 Pîreka ku şeva wê ya gerdekê rastî dema xwînmeha wê were 19.02.14 1.002
13 Gelo hedîseke bi awayê “Şeva gerdekê divê zava lingên bûkê bişû” heye? 19.02.14 1.033
14 Zarokên pir û pêşveketin 19.02.14 989
15 Ma heta çend mehan divê ku ez şîr bidim zaroka xwe? 19.02.14 1.702
16 Diya me ‘Eyşe, ma neh salî bû bi Pêxemberê me re zewicî? 19.02.14 952
17 Ma nîkaha yeka Şafiî bi yekî Henefî re dê çawa were birîn? 19.02.14 959
18 Di şeva gerdekê de tu duayekî taybet heye? 19.02.14 1.044
19 Hukmê “kurtaj” ango jiberxwekirina zarokê çi ye? 19.02.14 945
20 Tu ayetek ku behsa bişîrvekirina zarokê bike heye? 19.02.14 1.335
21 Meriv dikare bi yeka ji xwe mezintir re bizewice? 19.02.14 984
22 Ma zewaca bi yeka qereçî re durist e? 19.02.14 998
23 Gelo xwişk û biratiya bi rêya xwînê jî heye? 19.02.14 1.006
24 Ma meriv serî li “tüp bebekê” bide yan jî bi qedera razî bibe û sebir bike? 19.02.14 987
25 Ma mêr û jin dikarin li derve bi destê hev bigirin û bimeşin? 19.02.14 1.646
26 Têkiliya bi nîşaniya meriv re divê çawa be? 19.02.14 1.002
27 Yekî/a Sunî dikare bi yeka/î ‘Elewî re bizewice? 19.02.14 988
28 Keçika ku ji diya min şîr vexwaribe, ma dibe xwişka min jî? 19.02.14 1.213
29 Ma caiz e ku pîrekeke xerîb zaroka meriv di malzaroka xwe de mezin bike? 19.02.14 994
30 Pîrek kengî dikare xebera hemilbûna xwe ji dost û hevalan re bibêje? 19.02.14 1.888
31 Bi duayên di dema nîşaniyê de nîkah tê birin? 19.02.14 961
32 Zilamê ku jina wî bimire, kengî dikare bi yeka din re bizewice? 19.02.14 982
33 Meriv dikare bi keçika ku bi xwişka meriv re ji heman pîrekê şîr vexwariye re bizewice? 19.02.14 958
34 Di heman demê de nîkah bi du kesan re were birîn? 19.02.14 1.033
35 Ma kesa/ê ku însan dê pê re bizewice, berê hatiye tayînkirin? 19.02.14 1.005
36 Ma zewaca bi kîjan eqrebayî re heram e? 19.02.14 938
37 Ma meriv dikare bi xwişka şîr ya xwişka xwe ya helal re bizewice? 19.02.14 971
38 Ma bûk mecbûr in ku xizmeta xwesû û xezûrê xwe bikin? 19.02.14 1.072
39 Ma lixwekirina bûkanê guneh e? 19.02.14 985
40 Kurê xal û keça metê dikarin bi hev re bizewicin? 19.02.14 991
41 Ên ku bi sedem xwezûrantiyê ebediyen meriv nikare bi wan re bizewice kî ne? 19.02.14 1.115
42 Ma ez mecbûr im ku li xwesûya xwe binihêrim? 19.02.14 966
43 Ma durist e ku nîkaha dînî bê xebera malbatê were birîn? 19.02.14 992
44 Di zewacên eqrebayan de çima zarok seqet çêdibin? 19.02.14 994
45 Meriv dikare jina xwe berde û bi baltûza xwe re bizewice? 19.02.14 1.000
46 Xwesûya min limêj nake, ma divê ez çawa pê re tev bigerin? 19.02.14 969
47 Ên ku sirf bi rêya fermî zewicîne, ma zinayê dikin? 19.02.14 954
48 Meriv dikare ji yekî ku ne bavê meriv e re bibêje “bavo”? 19.02.14 1.061
49 Ma meriv dikare jina xwe ya nexweş bernede û bi baltûza xwe re bizewice? 19.02.14 981
50 Ma mafê mêr heye ku li jina xwe ferman bike? 19.02.14 1.053
51 Ma çêdibe ku nîkah bê mehr were birîn? 19.02.14 954
52 Ma nîkah bi henekan tê birîn? 19.02.14 1.005
53 Meriv dikare bi pîreka birayê xwe yê mirî re bizewice? 19.02.14 961
54 Da ku ez diya xwe razî bikim, ma divê ez bi yekî bê dilê xwe re bizewicim? 19.02.14 1.028
55 Hukmê zêr û xişrên ku di dawet û nîkahê de tên diyarîkirin çi ye? 19.02.14 978
56 Ma divê meriv ji îfadeya “Telaq du car in”, çi fêhm bike? 19.02.14 993
57 Di dînê me de, cih û girîngiya bekaretê çi ye? 19.02.14 951
58 Kesê zewicandî dema pirsgirêkên wî yên cinsî hebin, gelo dikare bi yeka din re rabe û rûnê? 19.02.14 1.103
59 Ma zewac di Îslamê de ferz e? 19.02.14 1.072
60 Gelo mexduriyeta pîreka ku ne bi rêya resmî tê berdan, dê çawa were telafîkirin? 19.02.14 1.018
61 Di kîjan rewşan de divê meriv nîkaha xwe nû bike? 19.02.14 991
62 Gelo mafê berdana pîreka şeva gerdekê kifş bibe ku ne bakir e, heye? 19.02.14 1.039
63 Jina ku peywirên xwe yên jinantiyê nayîne cih, ma mêrê wê dikare pê re îxanetê bike? 19.02.14 1.073
64 Ma nîhaka mut‘e di Îslamê de heye yan na? 19.02.14 1.007
65 Hukmê zewaca bi zirxwişk/zirbirayan re çi ye? 19.02.14 935
66 Eger nîşanî bê xerakirin, ma meriv dikare diyariyên xwe ji malbata keçikê bistîne? 19.02.14 972
67 Eger pîrek na bakîr be, ma mêr nikare sebebê wê bipirse? 19.02.14 1.030
68 Jina min bi pey yekî ket. Ma ez dikarim wê bînim? 19.02.14 1.856
69 Hukmê hezkirina ji yekê çi ye? 19.02.14 992
70 Zewaca bi yeka xeyrimuslim re çawa ye? 19.02.14 985
71 Piştî nîşaniyê meriv dikare dev ji hev berde? 19.02.14 1.050
72 Ma mêr dikare nehêle ku jina wî biçe serdana dê-bavê xwe, an na? 19.02.14 984
73 Ji tirsa zor û zehmetiyên madî malbata min naxwaze min bizewicîne. Divê ez çi bikim? 19.02.14 1.539